Dự án Atlassian Central, do SHoP Architects và BVN Architecture thiết kế, vừa chính thức hoàn thành phần khung chính, đưa công trình đạt chiều cao tối đa 180 m. Khi đi vào hoạt động, đây sẽ là tòa tháp gỗ lai cao nhất thế giới, vượt xa kỷ lục trước đó của tòa nhà Ascent tại Milwaukee (Hoa Kỳ), cao 86,6 m.
Công trình được xây dựng trong khu đô thị mới tại TP Sydney và là trụ sở của tập đoàn công nghệ Atlassian. Thay vì sử dụng hoàn toàn bê tông hoặc thép như các tòa nhà chọc trời truyền thống, dự án áp dụng kết cấu lai giữa lõi bê tông cốt thép, khung thép bên ngoài và khoảng 10.000 m³ gỗ kỹ thuật.
Phần lớn vật liệu gỗ được sử dụng là gỗ dán nhiều lớp (Glulam) và gỗ dán chéo (Cross Laminated Timber – CLT). Đây đều là những loại gỗ kỹ thuật có khả năng chịu lực cao, được chế tạo bằng cách ép nhiều lớp gỗ với keo chuyên dụng nhằm tạo ra cấu kiện có độ ổn định và cường độ tương đương, thậm chí vượt một số vật liệu truyền thống trong nhiều điều kiện sử dụng.
Theo đơn vị thiết kế, việc kết hợp gỗ với bê tông và thép đang trở thành xu hướng phổ biến đối với các công trình cao tầng bằng gỗ. Phương án này tận dụng ưu điểm chịu lực của bê tông và thép ở các bộ phận chịu tải trọng lớn, đồng thời khai thác lợi thế về trọng lượng nhẹ, khả năng lắp ghép và lượng phát thải carbon thấp của gỗ kỹ thuật.
So với kết cấu bê tông toàn khối, các cấu kiện gỗ được sản xuất sẵn tại nhà máy có thể vận chuyển tới công trường và lắp đặt nhanh chóng, giúp rút ngắn thời gian thi công, giảm tiếng ồn, lượng chất thải xây dựng và số lượng phương tiện hoạt động tại công trường.
Không chỉ xác lập kỷ lục về chiều cao, Atlassian Central còn được định hướng trở thành hình mẫu cho các tòa nhà văn phòng phát triển bền vững.
Theo BVN Architecture, dự án đặt mục tiêu giảm khoảng 50% lượng phát thải carbon hàm chứa trong toàn bộ kết cấu so với một tòa nhà văn phòng thương mại thông thường. Carbon hàm chứa là lượng khí nhà kính phát sinh trong quá trình khai thác nguyên liệu, sản xuất vật liệu, vận chuyển và xây dựng công trình.
Bên cạnh đó, tòa nhà cũng hướng tới cải thiện khoảng 50% hiệu quả sử dụng năng lượng trong quá trình vận hành thông qua hàng loạt giải pháp thiết kế thụ động và công nghệ hiện đại.
Bên trong công trình gồm 39 tầng với phần lớn diện tích dành cho văn phòng làm việc. Điểm nhấn của dự án là không gian cộng tác cao bốn tầng được thiết kế nhằm tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên và thông gió tự nhiên, góp phần giảm nhu cầu sử dụng điện cho chiếu sáng và điều hòa không khí.
Dự án còn bố trí các khu ký túc xá, nhiều không gian xanh và vườn trên mái nhằm cải thiện vi khí hậu cũng như tạo môi trường làm việc gần gũi với thiên nhiên. Sau khi hoàn thành phần kết cấu, nhà thầu đang tiếp tục thi công mặt dựng công nghệ cao, lắp đặt hệ thống pin mặt trời, hệ thống làm mát tự động và các hạng mục kỹ thuật khác. Dự án dự kiến hoàn thành vào cuối năm nay.
Atlassian Central đạt chiều cao thiết kế được xem là một dấu mốc quan trọng đối với ngành xây dựng công trình cao tầng bằng gỗ. Không chỉ chứng minh khả năng ứng dụng của gỗ kỹ thuật trong các dự án quy mô lớn, công trình còn cho thấy xu hướng kết hợp vật liệu truyền thống với vật liệu có phát thải carbon thấp nhằm đáp ứng các mục tiêu giảm phát thải trong lĩnh vực xây dựng.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia đặt mục tiêu trung hòa carbon, các công trình gỗ lai như Atlassian Central được kỳ vọng sẽ góp phần mở rộng giới hạn của kiến trúc cao tầng, đồng thời tạo tiền đề cho thế hệ tòa nhà bền vững trong tương lai.
Thiện Tùng
