Hàng cây xà cừ trên đường Nguyễn Trãi – Trần Phú, con đường nối Hà Nội với Hà Đông đang bị đốn hạ đến những cây cuối cùng. Nhìn những gốc cổ thụ lực lưỡng bên đường, quanh năm tỏa bóng chở che cho người qua lại, ai cũng không tránh khỏi chút bùi ngùi. Đó là một tâm lý bình thường, nhưng rất đáng chia sẻ.
Trên hàng cây ấy, ngày ngày biết bao cuộc đời người thợ của khu công nghiệp Thượng Đình hay còn gọi một cách dân dã là Cao – Xà – Lá và sinh viên trường Đại học Tổng hợp Hà Nội một thuở cứ nương bóng lá đi về những lúc nắng mưa. Có bao nhiêu kỷ niệm tuổi sinh viên tươi đẹp dài theo con đường dưới bóng xà cừ… Nó che mát cho những lứa đôi từng bộ hành những tháng ngày đi về giữa ký túc xá Mễ Trì và giảng đường trên phố Nguyễn Trãi một thời chưa xa…
Hàng cây bị đốn hạ
Do công việc, tôi đi qua đây mỗi ngày và cũng lây tâm lý ngẩn ngơ một thoáng như những người dân hai bên đường Nguyễn Trãi. Vẫn biết sự đời vật đổi sao dời, nhưng chia tay một hàng cây mà quá nhiều tiếc nuối thì đó là một… sự lành.
Bây giờ để xây dựng tuyến đường sắt trên cao Cát Linh – Hà Đông, và cả tuyến Nhổn – Ga Hà Nội người ta đã xóa sổ hàng cây ấy, một trong những hàng cây cổ thụ đẹp của thành phố. Thông tin về sự “ra đi” của hàng cây cổ thụ trên khiến dư luận có nhiều ý kiến, cảm xúc trái chiều. Đó cũng là một lẽ bình thường.
***
Người thì phản đối việc chặt hạ cây xanh, người khác lại ngậm ngùi đề xuất xem có cách nào giữ lại hàng xà cừ. “Cái mới ra đời trong bi kịch” – có một triết gia nói vậy. Mà đúng là chúng ta đang mang một bi kịch, bi kịch giữa bảo tồn và phát triển. Sự phát triển của hệ thống hạ tầng giao thông thành phố mâu thuẫn với việc bảo vệ không gian cũ và nhất là đối với hệ thống cây xanh ven đường.
Có người bảo đây là giống cây nhập ngoại, gỗ không quý, rễ lại ăn nông dễ bị đổ, nguy hiểm cho người qua lại. Nhưng dẫu sao đi nữa thì 60 – 70 năm nay, xà cừ đã có mặt trên phố phường Hà Nội và trở thành hình ảnh thân thuộc với mọi người.
Trở lại với hàng xà cừ mấy trăm cây trên đường Nguyễn Trãi – Trần Phú, việc đốn hạ hàng cây cổ thụ quen thuộc để cho đại lộ này trơ trọi, khiến nhiều người sốc. Nhưng dự án hạ tầng đường sắt trên cao đã được triển khai. Khi tuyến đường sắt trên cao hoàn thành, thì đại lộ Nguyễn Trãi – Trần Phú sẽ có hai làn đường ngược chiều hai bên, rộng chừng 25 mét mỗi bên và một tuyến đường sắt chạy ở giữa. Khi ấy, nghe nói cây xanh sẽ được trồng dọc hai vỉa hè với những chủng loại khác, có cấu tạo bộ rễ tốt hơn, lá rụng ít hơn cây xà cừ. Tất nhiên những hàng cây ấy sẽ lớn dần theo năm tháng và màu xanh sẽ trở lại với con đường.
Chia tay những hàng cây, dẫu có chút bùi ngùi, nhưng tôi tin mọi chuyện sẽ qua đi, vì cuộc sống luôn tiến về phía trước. Lại có thêm những hàng cây khác, vẻ đẹp khác, biết đâu lung linh hơn, tô điểm cho phố phường…
Tân Linh (Thể thao & Văn hóa)
