Ngành xây dựng, lĩnh vực đóng góp khoảng 13% GDP toàn cầu, vốn được xem là động lực then chốt của tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, theo các nhà thầu xây dựng, sự gián đoạn nguồn cung dầu từ Trung Đông đang khiến nhiều công trình rơi vào tình trạng “đắp chiếu”.
Masatomi Maeda, Chủ tịch công ty xây dựng Maeda Housing có trụ sở tại Hiroshima (Nhật Bản) cho biết khoảng 1/4 số dự án của công ty đã bị trì hoãn trong tháng qua do các nhà cung cấp không thể xác nhận thời gian giao hàng đối với nhiều mặt hàng như ống nhựa PVC, vật liệu cách nhiệt và phòng tắm lắp ghép.
Theo các nhà thầu, chỉ cần thiếu một mặt hàng chẳng hạn như một loại keo dán hay một vật liệu nhỏ, cũng đủ khiến cả công trình phải dừng lại.
“Chúng tôi có khoảng 20 dự án đã ký hợp đồng nhưng không thể khởi công suôn sẻ. Chúng tôi đã tính đến khả năng tiền thanh toán hoàn thành công trình sẽ bị chậm từ hai đến ba tháng. Nếu doanh thu biến mất trong hai tháng, nhiều doanh nghiệp xây dựng có thể cạn vốn lưu động”, Maeda nói.
Ngành xây dựng phụ thuộc rất lớn vào các vật liệu có nguồn gốc từ dầu mỏ, những mặt hàng đang bị ảnh hưởng nặng nề do việc đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu toàn cầu.
Các sản phẩm bị ảnh hưởng gồm nhựa đường, vật liệu cách nhiệt, thiết bị chiếu sáng, hệ thống sưởi và thông gió, nhựa công nghiệp và sơn. Giá của nhiều mặt hàng trong số này đã tăng mạnh chỉ trong thời gian ngắn.
Không chỉ vậy, chi phí năng lượng công nghiệp leo thang cũng đang kéo giá thép, bê tông, xi măng, gốm sứ và gạch xây dựng tăng theo.
Tại Ấn Độ, nhiều tập đoàn bất động sản lớn bắt đầu cảm nhận rõ tác động từ tình trạng gián đoạn nguồn cung vật liệu.
Abhishek Lodha, Chủ tịch tập đoàn phát triển bất động sản Lodha Developers tại Mumbai cho biết chi phí xây dựng đã tăng khoảng 5% kể từ khi chiến sự Iran bùng phát.
Tại Úc, cuộc khủng hoảng chuỗi cung ứng đang đe dọa kế hoạch xây dựng 1,2 triệu căn nhà mới trước năm 2029 của chính phủ. Một số nhà phát triển cảnh báo chi phí tăng có thể khiến giá xây dựng mỗi căn nhà đội thêm tới 50.000 đô la Úc (khoảng 36.000 đô la Mỹ).
Reece, nhà cung cấp thiết bị ống nước lớn nhất Úc, gần đây cảnh báo khách hàng rằng công ty buộc phải chuyển phần chi phí tăng thêm sang người mua.
Theo đó, giá ống nhựa HDPE dùng trong hạ tầng dân dụng sẽ tăng 36%, còn giá ống PVC dùng cho hệ thống cấp thoát nước dân dụng tăng 28,5%.
Tại Anh, chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) ngành xây dựng trong tháng Tư ghi nhận mức giảm mạnh nhất trong vòng 5 tháng do chi phí đầu vào tăng với tốc độ cao nhất trong hơn 30 năm, nếu không tính giai đoạn đại dịch Covid-19.
Theo Noble Francis, Giám đốc kinh tế của Hiệp hội Sản phẩm Xây dựng Anh (CPA), một số nhà thầu nhận cảnh báo giá nguyên vật liệu có thể tăng thêm 10–30% trong ba tháng tới. CPA cũng dự báo số doanh nghiệp xây dựng phá sản sẽ gia tăng trong vòng 12 tháng tới.
Tại Nhật Bản, giá vật liệu xây dựng đang tăng chóng mặt. Yoshihide Kimura, CEO công ty xây dựng Tomiso, cho biết trong tháng trước công ty ông liên tục nhận email và fax thông báo về các đợt tăng giá “bất thường”, với giá ống nhựa PVC đã tăng tới 70%.
Kimura nói rằng doanh nghiệp không thể chuyển toàn bộ phần chi phí tăng sang khách hàng vì điều đó sẽ buộc người mua nhà phải đàm phán lại các khoản vay thế chấp. Trong khi đó, sự bất ổn ngày càng lớn trên thị trường vật liệu xây dựng khiến nhiều khách hàng trì hoãn quyết định xây nhà.
Chánh Tài (Theo Financial Times)
