Chuyện nghề cuối năm được ví như “một tất niên” dành cho các cá nhân kiến trúc sư và văn phòng thiết kế đang thực hành diễn ra tại Sài Gòn-TP.HCM mỗi dịp xuân về. Sự kiện được khởi xướng bởi Tropical Space và Toan Nguyen Architects và đã tổ chức được 4 lần vào các năm 2018, 2019, 2022 và 2024.
KTS Trần Thị Ngụ Ngôn đại diện Ban tổ chức cho biết, đây là mùa thứ 5 sự kiện được tổ chức và cũng sẽ là mùa đầu tiên, Chuyện nghề cuối năm mang một chủ đề riêng: Co-Existence- Cùng tồn tại với nhiều câu chuyện thực hành và nghiên cứu liên ngành, trong đó có, kiến trúc, nội thất, kiến trúc ngoại thất và quy hoạch đô thị. “Sự kiện năm nay chào đón sự tham gia của 21 văn phòng thiết kế đa dạng ở cách tiếp cận sáng tạo, sự quan sát và tư duy trong thực hành, cũng như, thể loại và tuổi nghề”, KTS Trần Thị Ngụ Ngôn nói trong buổi khai mạc.
Chủ trì và điều phối chương trình là TS.KTS Đặng Thanh Hưng, trường Đại học Kiến trúc TP.HCM (UAH). Ban tổ chức kỳ vọng, trong không gian của Chuyện nghề cuối năm, các kiến trúc sư không chỉ gặp gỡ và giao lưu, mà còn chia sẻ cho nhau những câu chuyện về nghề đã trải qua trong năm đó một cách đời thường và chân thật. Đây là cơ hội để tất cả được nghe và học lẫn nhau trong tình cảm anh em đồng nghiệp trong không khí ấm cúng. Thông qua đó, ban tổ chức muốn truyền đi thông điệp kết nối, truyền lửa nghề, trao niềm tin và cánh tay đến cộng đồng thực hành và sinh viên đang theo học ngành kiến trúc tại Việt Nam. Chuyện nghề cuối năm khơi nguồn tinh thần truyền thống mạnh mẽ của kiến trúc Sài Gòn trước đây giữa patron và nerge và mang đến hơi ấm của sự chia sẻ rằng, “con đường thực hành của bạn sẽ không cô đơn”.
Ngay sau nghi thức khai mạc đơn giản và thân thiện, Chuyện nghề cuối năm bắt đầu nội dung Talkshow Chuyện nghề với phần trình bày của TS.KTS Trần Viết Hoành, đại diện HTAP Architects đúng với tinh thần “những câu chuyện đời thường và chân thật”. TS.KTS Trần Viết Hoành đã không ngần ngại vạch ra những giằng co rất đời trong mối quan hệ giữa kiến trúc sư và chủ đầu tư. Sự cùng tồn tại ở đây không lãng mạn mà là sự cân bằng đầy lý trí giữa cái tôi nghệ sĩ và nhu cầu sử dụng thực tế sự thỏa hiệp để tìm ra tiếng nói chung. Câu chuyện của TS.KTS Trần Viết Hoành không chỉ giới thiệu những công trình thành công mà còn có công trình chủ đầu tư thay đổi ý kiến, chọn tới 3 đơn vị khác nhau và cả dự án “không bao giờ được thực hiện” bởi chủ đầu tư và kiến trúc sư không tìm được tiếng nói chung.
Sau đó, cả khán phòng được dẫn lối vào thế giới kiến trúc dung dị của Nhabe Scholae qua trình bày của KTS Lê Quang Lộc: Nơi hiện hữu bầu không khí thân thương, ấm cúng trong nếp nhà; mọi thành tố của kiến trúc, nội thất và cảnh quan được chia sẻ; sự tham gia của tập thể; và những đối thoại thì thầm. Kiến trúc với Nhabe Scholae không cố gắng trở thành biểu tượng, nó tồn tại và sống cùng mọi điều nhỏ nhất xung quanh.
Câu chuyện của EnCity với trình bày của KTS Marco Buinhas, Giám đốc thiết kế enCity mang đến tầm nhìn về quy hoạch không gian đô thị dài hạn và gắn kết với cộng đồng, sự tái lập những ký ức về thời gian và không gian bên cạnh dòng sông Hồng chảy qua Hà Nội. Thay vì sự tồn tại hữu cơ của con người, đô thị và dòng sông từ thuở định chỗ, lập thành, thì trái lại, con sông như một tấm lưng bị bỏ quên ngày nay. Chúng ta thường nhìn quy hoạch như việc vẽ ra những đường thẳng lên tương lai nhưng EnCity nhắc nhở ta phải ngoái nhìn quá khứ và lắng nghe hiện tại. Bài thuyết trình tựa như một thước phim quay chậm đưa người xem trôi từ những bến bờ xưa cũ của sông Hồng đến những viễn cảnh mai sau. Ở đó Co-Existence- Cùng tồn tại không phải là xóa bỏ cái cũ để thay thế mà là sự kế thừa và tiếp nối đầy bao dung.
KTS Nguyễn Đình Hòa đại diện Laita Design có bài thuyết trình chỉ chiếu 1 slide duy nhất trong khi người thuyết trình đứng đọc một bài viết sẵn nhưng vẫn thu hút người nghe bằng trình bày kịch tính khác biệt với những góc nhìn sắc sảo về văn hóa, nghệ thuật, thực hành kiến trúc ở cả hai góc độ – người làm nghề và người ngoại đạo. Họ dũng cảm nhìn thẳng vào những khiếm khuyết của kiến trúc đại chúng để tìm đường kiến tạo những hình mẫu tốt hơn. Sự phản biện của Laita là một nốt lặng cần thiết để nhìn lại trách nhiệm xã hội của người làm nghề.
Sau trình bày của Laita Design là Phiên thảo luận 1.
Mở đầu phần 2, chia sẻ của BHA Studio mang đến một không gian công cộng cho những hàng loạt hoạt động xã hội đa dạng và tùy biến được diễn ra, từ đó, hình thành nên một đời sống đô thị an vui in bóng mỗi ngày xuống dòng sông Hương, phảng phất và hòa lẫn bức tường, mái ngói cổ kính của thời vàng son xa vắng. KTS Nguyễn Xuân Minh tạo ra một không gian không chỉ thích ứng với khí hậu và mùa lụt địa phương mà còn là cuộc đối thoại tinh tế giữa di sản, cảnh quan và cuộc sống đương đại. Làm sao để cái mới mọc lên không phá vỡ sự tôn nghiêm của cái cũ nhưng cũng không bị cái cũ nhấn chìm.
G+ Architects có bài chia sẻ của KTS Đoàn Bằng Giang kể câu chuyện cùng tồn tại và chung sống trong ngôi Nhà Gia Định, nơi ranh giới trong và ngoài bị xóa nhòa. Họ chứng minh rằng trong một đô thị chật chội sự hào phóng chia sẻ không gian riêng tư với cộng đồng chính là chìa khóa để kiến trúc trở nên nhân văn hơn. Một đời sống đô thị đẳng cấp trong âm thanh hàng xóm, tiếng lá run, chim hót, cơn gió nhẹ và ánh nắng được thay đổi mỗi ngày khi thức giấc.
Nếu EnCity nhìn từ trên cao xuống thì Hanoi Ad Hoc lại kéo ta xuống thật gần với mặt đất chạm vào những gì xù xì và ngẫu hứng nhất. KTS Mai Hưng Trung đã tạo ra một cú chạm mạnh vào sự tồn tại của con người trong thế giới muôn loài khi đặt vấn đề rằng kiến trúc có nhất thiết chỉ dành cho con người. Trong kỷ nguyên mà cái tôi của loài người đang bành trướng đã vô tình đẩy những sinh thể khác ra bên lề sự sống. Dự án thử nghiệm tháp quan sát chim hay sân chơi nương theo tự nhiên tại bãi giữa sông Hồng là một nơi trú ngụ của thiên nhiên. Harmonise with Nature trong cách nhìn của Trung không phải là trồng vài cái cây trang trí mà là lùi lại một bước để thiên nhiên được tự chữa lành và vận hành theo quy luật vốn có.
Lam.weavingspaces mở ra một thế giới biến hóa của vật liệu và đường cong mềm mại, và hơn hết là sự dấn thân tuyệt đối trong sáng tạo. KTS Nguyễn Kiều Lam không xây nhà. Cô dệt nên không gian và cấu trúc biến hóa khôn lường. Bài nói của Lam giống như một buổi hòa nhạc của vật liệu, bề mặt, phom dáng và ánh sáng. Lam chia sẻ về sự tiếp cận trong thực hành, kinh nghiệm là cần thiết nhưng sự cởi mở và quan sát lại mang đến những kết quả ngoài mong đợi. Tác phẩm của Lam được hình thành từ bàn tay thủ công khéo léo, kỹ thuật tạo dựng cấu trúc bề mặt và hình khối độc đáo. Chúng xuất hiện khiến bối cảnh trở nên hoàn chỉnh.
Đối lập nhưng bổ trợ cho sự thủ công ấy là chia sẻ của KTS Trần Tăng Trung – I2G với giải pháp công nghệ scan 3D. Họ đưa Co-Existence- Cùng tồn tại bước vào kỷ nguyên số nơi dữ liệu thực tế và mô hình ảo song hành. Công nghệ lúc này không làm mất đi tính người mà trở thành công cụ đắc lực để bảo tồn và lưu giữ những giá trị thực tại một cách chính xác nhất.
Talkshow Chuyện nghề ngày 31/1 đã khép lại với chia sẻ phong phú của 9 đơn vị và 2 phiên thảo luận. Ngày 1/2/2026 là nội dung Ngồi lại bên nhau.
Chương trình Chuyện nghề cuối năm còn có nội dung Triển lãm nghề diễn ra từ 9:00 – 17:00 hàng ngày từ 2 đến 7/2/2026.
| Danh sách 21 văn phòng tham gia cả 2 nội dung Triển lãm nghề và Chuyện nghề tại “Chuyện nghề cuối năm” 2025: 1. HTAP Architects 2. Kien truc O 3. BHA studio 4. Nhabe Scholae 5. EnCity 6. Tropical Space 7. Toan Nguyen Architects 8. MM++ Architects 9. G+ Architects 10. Tad.atelier 11. K59 atelier – Xưởng K59 12. atelier tho.A 13. AD+ 14. H.a workshop 15. Laita Design 16. Lam.weavingspaces 17. Studio Voi 18. Time Architects 19. NAQI & Partners 20. Hanoi Ad hoc 21. 324Praxis Architects |
(Tạp chí Kiến trúc & Đời sống)
