Giải thưởng danh giá nhất của ngành kiến trúc, Pritzker Prize 2015, được thông báo sớm hai tuần khi kiến trúc sư Frei Otto qua đời vào ngày 9/3.
Sinh năm 1925 ở Siegmar (CHLB Đức), kiến trúc sư Frei Otto là người thứ 40 được vinh danh ở giải thưởng Pritzker. Công trình nổi tiếng nhất của Frei Otto là sân vận động phục vụ cho Olympic Munich 1972. Ông là người đi tiên phong trong các kết cấu không gian mới như kết cấu khí lực, kết cấu dây treo, sử dụng vật liệu nhẹ để tạo ra cách xây sân vận động đối lập với những người đi trước.
KTS Frei Otto được đánh giá là bậc thầy trong ngành kiến trúc với nhiều ý tưởng và công trình đi trước thời đại. (Ảnh: Ingenhoven und Partner Architekten)
Theo kế hoạch, giải thưởng này sẽ được công bố vào ngày 23/3, tuy nhiên sự ra đi của Frei Otto đã khiến ban tổ chức quyết định thông báo sớm hơn. Dù chưa được vinh danh chính thức nhưng kiến trúc sư tài ba người Đức đã biết về kết quả trước đó. Giám đốc điều hành của giải, Martha Thorne, đã tới nhà của Otto ở Warmbronn (Đức) để báo. Lúc đó Otto chia sẻ: “Tôi rất hạnh phúc khi được nhận giải, tôi cảm ơn ban giám khảo và gia đình Pritzker rất nhiều. Tôi chưa bao giờ làm điều gì để cố được giải thưởng này. Động lực của tôi trong kiến trúc là thiết kế những ngôi nhà mới giúp người nghèo, nhất là khi họ trải qua các thảm họa, thiên tai. Người bạn thấy ở đây là một người hạnh phúc“.
“Trong suốt cuộc đời mình, Frei Otto đã tạo ra những không gian và kết cấu sáng tạo, mới mẻ, chưa từng có trước đó. Sự đóng góp của ông không chỉ ở tài năng, kỹ thuật. Ông được nhận giải bởi những ý tưởng không ngừng, một trí tuệ luôn tư duy, niềm tin vào việc chia sẻ hết mình kiến thức và phát minh, tinh thần hợp tác và sự cẩn trọng trong sử dụng các tài nguyên” , Ban giám khảo của giải Pritzker nhận xét.
Khu liên hợp thể thao ở Olympic Munich 1972. (Ảnh: Atelier Frei Otto Warmbronn)
Kiến trúc sư 90 tuổi đã dành phần lớn cuộc đời để nghiên cứu, thử nghiệm và phát triển các kết cấu, ảnh hưởng tới rất nhiều đồng nghiệp trên toàn thế giới. Được giới thiệu cách đây 60 năm nhưng các kiến thức về kết cấu nhẹ của ông vẫn có thể ứng dụng được trong các công trình hiện nay.
Ông trở nên nổi tiếng sau khi giới thiệu kết cấu nhà lều tại triển lãm Vườn Liên ban Đức vào những năm 1950. Đó là những mái nhà nổi tuyệt đẹp đảm bảo các chức năng cần thiết và dễ dàng tháo rời sau các sự kiện.
Pritzker là giải thưởng thường niên để vinh danh một kiến trúc sư có nhiều đóng góp cho thế giới. Giải thưởng kiến trúc danh giá nhất thế giới được lập vào năm 1979, được xem như giải Nobel của kiến trúc. Ngoài việc được tôn vinh, người giành giải thưởng sẽ nhận 100.000 USD.
Một số công trình tiêu biểu của Frei Otto:
Diplomatic Club Heart Tent, 1980, Riyadh, Saudi Arabia . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
The 1967 International and Universal Exposition or Expo 67, 1967, Montreal, Canada . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Hall at the International Garden Exhibition, 1963, Hamburg, Germany . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Roof for the Multihalle (multi-purpose hall) in Mannheim, 1970–1975, Mannheim, Germany . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Large Umbrellas at the Federal Garden Exhibition, 1971, Cologne, Germany . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Roofing for main sports facilities in the Munich Olympic Park for the 1972 Summer Olympics, 1968–1972, Munich, Germany . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Aviary in the Munich Zoo at Hellabrunn, 1979-1980, Munich (Hellabrunn), Germany . Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Diplomatic Club, 1980, Riyadh, Saudi Arabia. Image © Atelier Frei Otto Warmbronn
Ban Mai (VnExpress /Theo ArchDaily)
