TP. Hồ Chí Minh đang chuẩn bị cho một bước ngoặt quan trọng trong quá trình phát triển đô thị với việc xây dựng 81 nghị quyết nhằm kích hoạt Luật Phát triển đô thị ngay khi được Quốc hội thông qua…
Đây là một động thái chiến lược nhằm tạo ra nền tảng pháp lý đồng bộ, ổn định và có tính đột phá, giúp Thành phố phát huy vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước.
Trong bối cảnh Quốc hội đang xem xét dự án Luật Phát triển đô thị, TP. Hồ Chí Minh đã chủ động xây dựng các nghị quyết cần thiết để triển khai ngay khi Luật có hiệu lực. Các nghị quyết này tập trung vào việc phân cấp quản lý, đầu tư hạ tầng, quy hoạch, phát triển đường sắt đô thị và khai thác không gian đô thị. Mục tiêu là hạn chế khoảng trống pháp lý, tránh tình trạng luật có hiệu lực nhưng địa phương vẫn phải chờ văn bản hướng dẫn mới có thể thực hiện.
Theo Thành ủy TP. Hồ Chí Minh, dự án Luật Phát triển đô thị là một trong những nội dung quan trọng được Quốc hội xem xét tại Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, khóa XVI. Kỳ họp khai mạc ngày 3/8 với 31 nội dung được đưa ra xem xét, trong đó có nhiều dự án luật, nghị quyết quan trọng, bao gồm Luật Phát triển đô thị.
Trong khi Quốc hội đang thảo luận dự luật, TP. Hồ Chí Minh đã khẩn trương chuẩn bị các văn bản để triển khai ngay sau khi luật được thông qua. HĐND và UBND Thành phố đang phối hợp xây dựng khoảng 78-81 nghị quyết quan trọng, tập trung vào các cơ chế phân cấp quản lý, đầu tư và tháo gỡ những điểm nghẽn về hạ tầng, quy hoạch.
Ngoài ra, Thành phố đã tổ chức khoảng 20 cuộc họp với các chuyên gia pháp lý, chuyên gia quy hoạch và các cơ quan chuyên trách để góp ý, hoàn thiện hồ sơ dự thảo. Đồng thời, UBND TP. Hồ Chí Minh giao các sở, ngành rà soát những quy định còn chồng chéo để xây dựng khung pháp lý đồng bộ phục vụ quá trình triển khai luật.
Bên cạnh đó, TP. Hồ Chí Minh cũng dự kiến thành lập Tổ chỉ đạo triển khai Luật Phát triển đô thị, huy động các sở, ban, ngành cùng đội ngũ chuyên gia tham gia, bảo đảm tiến độ và chất lượng của các nghị quyết được ban hành sau khi luật có hiệu lực.
Luật Phát triển đô thị được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý đồng bộ, ổn định và có tính đột phá cho TP. Hồ Chí Minh với trọng tâm là tăng phân cấp, phân quyền, nâng cao tính chủ động của chính quyền đô thị. Dự luật đề xuất nhiều cơ chế mới về tổ chức chính quyền đô thị, quản trị đô thị hiện đại, tài chính – ngân sách, huy động nguồn lực đầu tư, liên kết vùng, phát triển hạ tầng chiến lược, kết nối giao thông, ưu đãi đầu tư, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.
Một trong những nội dung đáng chú ý là định hướng quản lý, khai thác hiệu quả không gian đô thị, bao gồm không gian ngầm, không gian trên cao, trên sông, ven biển và khu vực lấn biển. Đây được xem là dư địa phát triển quan trọng trong bối cảnh quỹ đất khu vực trung tâm ngày càng hạn chế.
Đồng thời, dự luật cũng đề xuất nhiều cơ chế đặc thù như phát triển khu thương mại tự do, trung tâm tài chính quốc tế, kinh tế biển, đô thị lấn biển, đô thị trên sông, kinh tế đêm, trung tâm năng lượng; cơ chế tự chủ cho doanh nghiệp nhà nước cùng các chính sách về thu hồi đất, bồi thường, tái định cư và phát triển hệ thống đường sắt đô thị.
Nếu được Quốc hội thông qua, những cơ chế này được kỳ vọng sẽ giúp TP. Hồ Chí Minh rút ngắn thời gian xử lý thủ tục, chủ động hơn trong huy động nguồn lực phát triển và tháo gỡ các điểm nghẽn về hạ tầng, quy hoạch. Tuy nhiên, đối với các chính sách tác động trực tiếp đến người dân như thu hồi đất, bồi thường, tái định cư hay khai thác không gian ngầm, việc xây dựng các nghị quyết triển khai sẽ cần quy định rõ đối tượng áp dụng, điều kiện thực hiện, thẩm quyền và trách nhiệm của từng cơ quan nhằm bảo đảm tính minh bạch và hiệu quả trong quá trình thực thi.
Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng và chiến lược, TP. Hồ Chí Minh đang sẵn sàng cho một giai đoạn phát triển mới, hứa hẹn mang lại nhiều thay đổi tích cực cho diện mạo đô thị và đời sống người dân. Những nghị quyết này không chỉ là công cụ pháp lý mà còn là động lực thúc đẩy sự phát triển bền vững và toàn diện của Thành phố trong tương lai.
Hồng Vinh
