Giải thưởng DIVIA (Diversity in Architecture) do tiến sĩ Ursula Schwitalla sáng lập năm 2021 tại Berlin, Đức. Đây cũng là một tổ chức phi lợi nhuận với mục tiêu giới thiệu và thúc đẩy những sáng tạo và cống hiến của nữ kiến trúc sư trên thế giới. Tổ chức DIVIA nhận ra rằng các quan điểm đa dạng là động lực thiết yếu của sự đổi mới, tính bền vững và tính bao trùm trong môi trường xây dựng, phản ánh cách tiếp cận nhân văn đối với kiến trúc. Bên cạnh đó, tổ chức luôn tận tụy thúc đẩy công bằng và khuếch đại tiếng nói của những người chưa được đại diện trong lĩnh vực của mình. Với tầm nhìn bao gồm sự đa dạng dưới mọi hình thức, tổ chức DIVIA tin vào việc thực hiện các bước có mục đích sẽ dần hướng tới mục tiêu này. Vì vậy mà, sáng kiến Giải thưởng Kiến trúc quốc tế DIVIA AWARD nhằm tôn vinh những thành tựu và đóng góp của phụ nữ cho kiến trúc được ra đời và được tổ chức lần đầu tiên vào 2023 với chiến thắng đã được trao cho KTS Marta Maccaglia (Smillas, Peru).
Giải thưởng DIVIA AWARD 2025 (lần thứ 2) trở lại với một danh sách gồm 25 nữ kiến trúc sư trên thế giới được đề cử bởi các chuyên gia, nhà giám tuyển và kiến trúc sư uy tín quốc tế. Sau cùng, ban giám khảo đã chọn được 6 gương mặt tiêu biểu tại nhiều châu lục khác nhau, bao gồm:
- KTS. Patcharada Inplang, Sher Maker, Thái Lan
- KTS. Trần Thị Ngụ Ngôn, Tropical Space, Việt Nam
- KTS. Izaskun Chinchilla, Izaskun Chinchilla Architects, Tây Ban Nha
- KTS Surella Segú, El Cielo, Mexico
- KTS. Carolina Rodas & Carla Chávez, Rama Estudio, Ecuador
- KTS. Cazú Zegers, Cazu Zegers, Chile
Giải thưởng DIVIA năm nay có sự đồng hành bởi 4 phụ nữ xuất sắc: TS. Ursula Schwitalla – Nhà sử học về nghệ thuật, TS. Julia Roever – Nhà sử học về y khoa và phụ nữ, TS. Marina Wachs – Vật liệu và lý thuyết thiết kế và Martha Thorne – Cựu Giám đốc điều hành giải thưởng Pritzker Architecture Prize, nhà phê bình, biên tập và giám tuyển kiến trúc.
Năm nay, vòng chung kết được tổ chức trong khuôn khổ của Venice Architecture Biennale – một sự kiện kiến trúc quốc tế đa dạng hàng đầu thế giới được diễn ra hằng năm tại Venice, Ý. Tại buổi lễ trao giải vào chiều ngày 10/05/2025, tại Trung tâm Văn hóa Châu Âu (ECC), Palazzo Mora, Venice, KTS TRẦN THỊ NGỤ NGÔN, đồng sáng lập TROPICAL SPACE, Việt Nam đã xuất sắc nhận giải thưởng DIVIA AWARD 2025.
KTS Trần Thị Ngụ Ngôn, cùng KTS Nguyễn Hải Long đã sáng lập Tropical Space từ 2011. Từ đó đến nay, Tropical Space vẫn luôn kiên trì với quan sát và sự trăn trở trong thực hành nghề để luôn tạo ra được những công trình kiến trúc, mà ở đó, vẻ đẹp của kiến trúc thật sự ở chính nội tại của nó; những giải pháp thiết kế phục vụ cho con người và tự nhiên. Và Tropical Space luôn chung thủy để tôn vinh vẻ đẹp và phẩm chất của vật liệu địa phương. Kiến trúc của Tropical Space không chỉ có kiến trúc, nó chỉ là một phần của tự nhiên, và nó là điều kiện cho sự tương tác và mối quan hệ tôn trọng giữa con người, kiến trúc và bối cảnh, bao gồm cảnh quan, văn hóa, khí hậu, đô thị, và xã hội), dù là, kiến trúc ở qui mô và thể loại nào.
Ban giám khảo đã nhận xét “Kiến trúc của Tropical Space được định nghĩa bởi sự rõ ràng và mạch lạc; không tìm cách trở thành biểu tượng để được công nhận mà phấn đấu để diễn đạt một cách có ý nghĩa về địa điểm.” Hơn nữa, Tropical Space “lấy các chương trình kinh doanh thông thường, phổ biến và tái ngữ cảnh hóa chúng thông qua đổi mới không gian—được thúc đẩy bởi phản ứng sâu sắc với khí hậu nhiệt đới.”
KTS Trần Thị Ngụ Ngôn chia sẻ khi nhận giải: “Thật sự, tôi cũng không tin khi mình đứng ở đây với giải thưởng DIVIA cao quý này vì sáng kiến của nó dành cho những cống hiến của kiến trúc sư nữ trên thế giới. Bởi vì, kiến trúc sư nữ sẽ có những điều kiện rất khác với nam giới trong lĩnh vực này. Sự có mặt ở đây đã là một điều rất ý nghĩa vì tôi đến từ một đất nước nhỏ, ít người biết đến kiến trúc Việt Nam, và ở DIVIA Award tôi có cơ hội gặp được những kiến trúc sư nữ tài năng khác và những phụ nữ tuyệt vời trên khắp thế giới. Đây chắc chắn không chỉ là giải thưởng dành cho cá nhân tôi, nó dành cho tất cả nữ kiến trúc sư khác. Nó sẽ truyền cảm hứng rất nhiều cho các bạn nữ kiến trúc sư ở Việt Nam để luôn cố gắng, tự tin trong nghề nghiệp”.
Cũng trong giải thường này, cá nhân KTS Trần Thị Ngụ Ngôn, cũng như Tropical Space vinh dự nhận được sự chia vui của Ông Dương Hải Hưng, Đại sứ quán Việt Nam tại Ý. Ông chúc mừng những nỗ lực và thành tựu của kiến trúc sư Trần Thị Ngụ Ngôn, và bày tỏ cảm ơn Ban Tổ chức, đặc biệt là Tiến sỹ Ursula Schwitalla, người sáng lập giải thưởng DIVIA nhằm thúc đẩy vai trò của kiến trúc sư nữ trong phát triển bền vững.
Ngoài ra, Tropical Space cảm ơn khi được tạp chí World Architects, nhà báo John Will và Renato Turri đã có bài phỏng vấn rất hay tại sự kiện; và gửi lời cảm ơn đặc biệt đến nhà giám tuyển Eduarl Koegel, người đã đề cử Tropical Space cho giải thưởng này.
Thông tin về giải thưởng và người chiến thắng:
https://diversityinarchitecture.de/nominees-2025/
https://www.instagram.com/diversityinarchitecture_ev/#
Winner of Second DIVIA Award Announced – It’s Trần Thị Ngụ Ngôn, co-founder of Tropical Space in Vietnam
TS.KTS Đặng Thanh Hưng
