Trong bối cảnh đó, các kiến trúc sư cho rằng cửa sổ không chỉ là chi tiết lấy sáng mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thông gió, điều hòa vi khí hậu và trải nghiệm sống bên trong ngôi nhà. Một ngôi nhà có đối lưu không khí tốt sẽ mát hơn đáng kể, đây cũng là giải pháp giúp tiết kiệm điện năng và cải thiện chất lượng không khí trong nhà.
Bên cạnh đó, vỏ bao che đa lớp – tập hợp các thành phần kiến trúc và các khoảng không gian đệm ngăn cách không gian kiến trúc với không gian đô thị – cũng có ảnh hưởng đáng kể đến tiện nghi vi khí hậu bên trong công trình. Với nhà phố, lớp mặt đứng chính bao gồm tường mặt đứng và các thành phần như cửa sổ, cửa đi, lỗ trống cũng đóng vai trò thẩm mỹ nổi bật, giúp mỗi thành viên trong gia đình “định hình” góc nhìn của mình ra thế giới xung quanh.
TD2 House – Niềm tin tôn giáo trong cuộc sống thường nhật
Ngôi nhà này nằm trên khu đất rộng 4 x 20 mét thể hiện những hạn chế quen thuộc của nhà ống ở TP.HCM: bố cục sâu, dài với khả năng tiếp cận ánh sáng tự nhiên và thông gió hạn chế. Tòa nhà chỉ có hai mặt thoáng: mặt tiền hướng Đông đón ánh nắng buổi sáng và mặt bên giáp với một con hẻm nhỏ, tạo cơ hội đưa thêm ánh sáng ban ngày vào bên trong.
Gia chủ là một cặp vợ chồng trẻ theo đạo Công giáo có hai con gái, đang tìm kiếm một ngôi nhà không chỉ đáp ứng những nhu cầu sinh hoạt cơ bản mà còn trở thành một không gian chung nơi các hoạt động thường nhật và đời sống tâm linh có thể cùng tồn tại và được vun đắp liên tục. Vì thế, các kiến trúc sư đến từ Hinzstudio ưu tiên thiết kế các không gian để kết nối, tụ họp và sẻ chia giữa các thành viên trong gia đình.
Ở tầng trệt, phòng khách, bếp và khu vực ăn uống được bố trí liền mạch. Tầng hai áp dụng cấu trúc lệch tầng, tạo ra một hành lang chung giữa phòng ngủ của bố mẹ và phòng ngủ của trẻ em. Hệ thống cửa kính được sử dụng cho các phòng ngủ để mở rộng tầm nhìn, đồng thời vẫn cho phép không gian được đóng kín khi cần sự riêng tư. Hành lang chung trở thành điểm nhấn của ngôi nhà, nơi diễn ra các hoạt động cầu nguyện, học tập và sinh hoạt hàng ngày, và được đánh dấu bằng một cây thánh giá lớn như một biểu tượng tâm linh trung tâm.
Phần đất hẹp phía sau được biến thành một khu vườn nhỏ, tạo ra một khoảng lùi giúp ánh sáng ban ngày và luồng không khí tràn ngập vào bên trong. Ở các tầng trên, diện tích sàn được thu hẹp lại thành các lối đi cần thiết, tạo thành một khoảng không gian thẳng đứng kết nối trực tiếp với chiếu nghỉ chung.
Do hướng nhà về phía đông, phòng tắm chính được bố trí ở phía trước thay vì ở một góc khuất như thường thấy. Cách bố trí này cho phép không gian đón ánh sáng mặt trời buổi sáng để thông gió tự nhiên đồng thời giảm thiểu sự hấp thụ nhiệt ở các phòng phía sau. Đặc biệt, mặt tiền ngôi nhà sử dụng cấu trúc hai lớp: lớp ngoài gồm các ô cửa sổ hình vòm và các chi tiết lấy cảm hứng từ kiến trúc tôn giáo. Từ đó giúp lọc ánh sáng ban ngày, tạo sự riêng tư, thúc đẩy luồng không khí và giảm thiểu sự hấp thụ nhiệt.
Các cửa sổ hình vòm được xây dựng bằng sự kết hợp giữa gạch và ván khuôn bê tông tại chỗ, đảm bảo sự ổn định cấu trúc và độ bền lâu dài. Bảng vật liệu được lựa chọn bao gồm thép, gỗ, gạch men và đá terrazzo, góp phần tạo nên bầu không khí ấm áp, phù hợp với tính chất tĩnh lặng và trầm tư của ngôi nhà.
Bằng cách điều chỉnh bố cục không gian phù hợp với lối sống và nhu cầu tinh thần của gia đình, ngôi nhà không chỉ giải quyết những hạn chế của một khu đất đầy thách thức mà còn hỗ trợ gìn giữ các giá trị gia đình và đời sống tinh thần thông qua cuộc sống hàng ngày.
100 Windows House – Sẵn sàng cho sự biến đổi
Đây là một ngôi nhà lớn dành cho hai thế hệ và ba hộ gia đình — một cặp vợ chồng và gia đình của hai người con trai — cùng chung sống. Khu đất nằm dọc theo một con sông ở ngoại ô Hà Nội, trong một khu vực từng là đất nông nghiệp và nay đang tràn ngập các lô đất xây nhà và các nhà máy cho thuê xen kẽ nhau. Không hoàn toàn là đô thị cũng không hoàn toàn là nông thôn, tình trạng chuyển tiếp của khu vực này được dự đoán sẽ thay đổi đáng kể trong những thập kỷ tới.
Chấp nhận sự không chắc chắn của môi trường xung quanh như một điều kiện lâu dài là lập trường cơ bản của các kiến trúc sư đến từ Inrestudio. Điều này đòi hỏi một bố cục không gian có thể điều chỉnh mức độ tương tác với môi trường xung quanh khi hoàn cảnh thay đổi. Trong ngôi nhà này, vai trò đó được đảm nhiệm bởi “lớp vỏ kép lỏng lẻo” bao bọc các tầng trên.
Lớp vỏ này có tiết diện khác nhau: ở một số nơi, nó nhô lên như một bức tường đôi hoàn toàn tách rời; ở những nơi khác, nó là một bức tường đơn dày dặn kết hợp không gian lưu trữ và các chức năng khác. Với khí hậu nóng ẩm của Hà Nội, lớp vỏ hai lớp này cũng hoạt động như một lớp đệm nhiệt chống lại sức nóng trực tiếp của mặt trời.
Đặc biệt, “lớp vỏ” kép này được đục rỗng không đều với nhiều kích thước khác nhau. Các ô cửa sổ có độ sâu và kích thước khác nhau được phân bố trên mọi mặt, nhằm mục đích đảm bảo sẽ luôn có ô cửa sổ nào đó cung cấp ánh sáng, không khí và tầm nhìn dù môi trường xung quanh có biến hóa ra sao. Cấu trúc này, không phụ thuộc vào bất kỳ góc độ nào, mang lại cho tòa nhà khả năng thích ứng với sự thay đổi.
Những khe hở sâu, được hình thành bên trong lớp vỏ công trình, được mở rộng hoặc đóng lại tùy theo thời tiết và hoàn cảnh hàng ngày, cũng như lối sống thay đổi theo năm tháng. Sự sắp xếp không đều của chúng cũng khiến cấu trúc bên trong khó nhận biết từ bên ngoài; chính sự khó nhận biết này bảo vệ sự riêng tư của các thành viên trong một tòa nhà thu hút sự chú ý từ xa.
Ở các tầng trên là phòng ngủ của mỗi hộ gia đình và một số không gian sinh hoạt chung được bố trí bên trong lớp vỏ kép. Sự lưu thông trên mỗi tầng tạo thành một vòng tròn khép kín liên tục, cho phép linh hoạt trong việc thay đổi thành phần gia đình trong tương lai. Sàn nhà được làm bằng tre ép, mềm mại khi chạm vào; cùng trần nhà bằng bê tông lộ thiên – được lựa chọn để chịu được thời gian sử dụng lâu dài trong khí hậu nóng ẩm.
Các bức tường bên ngoài được hoàn thiện bằng vữa màu đất nung, một tông màu hài hòa với mái ngói đỏ của những ngôi nhà xung quanh. Tầng trệt là không gian công cộng, đôi khi đón tiếp rất đông khách. Trong khi các tầng trên hướng ra khung cảnh xung quanh, tầng trệt lại mở ra một khu vườn yên tĩnh có tường bao. Được thiết kế mở, tầng trệt hòa quyện với khu vườn khi những cánh cửa trượt lớn được mở hoàn toàn.
Từ trong ra ngoài, sàn nhà được lát bằng đá bazan Việt Nam nguyên khối, còn các bức tường bao được ốp bằng bê tông cốt liệu lộ thiên màu tối, giúp làm mềm mại các đường nét. Giữa môi trường luôn thay đổi, sự yên tĩnh chắc chắn vẫn được giữ gìn bên trong những bức tường đỏ cam có rất nhiều cửa sổ ấy.
Lưu Hà
