Quy chế là cơ sở pháp lý để thực hiện quản lý Nhà nước
Theo quyết định, UBND TP Đà Nẵng nêu mục tiêu của quy chế nhằm tập hợp các quy định pháp lý cụ thể hóa các quy hoạch, quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch và kiến trúc. Đây cũng là cơ sở pháp lý để thực hiện quản lý Nhà nước về tổng thể cảnh quan không gian và kiến trúc trong phạm vi đô thị Đà Nẵng và khu vực lân cận, bao gồm cả khu vực đô thị và nông thôn, phù hợp với điều kiện thực tế của khu vực lập quy chế, là cơ sở để các tổ chức, cá nhân thực hiện thủ tục liên quan.
Quy chế cũng nhằm quy định và hướng dẫn việc bảo vệ các giá trị cảnh quan thiên nhiên vốn có, các nguyên tắc bảo tồn, kế thừa, phát huy các giá trị kiến trúc truyền thống trong quá trình phát triển nhằm phát huy và tạo dựng bản sắc đô thị Đà Nẵng.
Khuyến khích và thúc đẩy việc tiếp thu, chọn lọc tinh hoa kiến trúc thế giới, ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, áp dụng giải pháp công trình xanh, công trình trung hỏa phát thải trong quá trình thiết kế, xây dựng và quản lý các công trình, đảm bảo khả năng ứng phó với thiên tai, biến đổi khí hậu và nước biển dâng, hướng tới sự phát triển bền vững.
Việc ban hành quy chế cũng quy định sự tham gia ý kiến của cơ quan, tổ chức, cộng đồng, cá nhân trong quá trình quản lý cảnh quan và kiến trúc trên toàn thành phố, nhằm đạt được sự đồng thuận và phối hợp tốt trong các quyết định đầu tư xây dựng, kết hợp hài hòa lợi ích của Nhà nước, cộng đồng và doanh nghiệp, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
UBND TP Đà Nẵng cho hay, quy chế được áp dụng gồm toàn bộ địa giới hành chính các xã, phường, cụ thể: Phường Hải Châu, Hòa Cường, Thanh Khê, An Khê, An Hải, Sơn Trà, Ngũ Hành Sơn, Hòa Khánh, Hải Vân, Liên Chiểu, Cẩm Lệ, Hòa Xuân và các xã Hòa Tiến, Bà Nà, đặc khu Hoàng Sa.
Tổ chức thành 12 phân khu, bảo tồn, phát huy và kiến tạo dựa trên các đặc trưng hiện có
UBND TP Đà Nẵng cũng nêu rõ, bản sắc đô thị, kiến trúc tại khu vực lập quy chế cần được bảo tồn, củng cố, phát huy và kiến tạo trên 3 đặc trưng chủ yếu.
Thứ nhất, tạo lập hình thái không gian quy hoạch, kiến trúc đô thị gắn với đặc trưng cảnh quan tự nhiên Núi – Sông – Biển. Tuân thủ Chỉ thị 04 của Thủ tướng Chính phủ về việc định hướng phát triển quy hoạch kiến trúc nông thôn Việt Nam tạo bản sắc và giữ gìn kiến trúc truyền thống; Nghị quyết 06 của Bộ Chính trị về quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến 2045.
Thứ hai, các khu vực có yêu cầu quản lý đặc thù, căn cứ vào các đặc trưng tự nhiên và bản sắc riêng của thành phố. Các khu vực có yêu cầu quản lý đặc thù tại khu vực lập quy chế được chia thành 9 nhóm.
Thứ ba là khu vực cần lập thiết kế đô thị riêng. Cụ thể, đó là khu vực đặc biệt quan trọng trong tổng thể cảnh quan kiến trúc thành phố phải được lập thiết kế đô thị riêng để có công cụ quản lý cụ thể và hiệu quả.
Về khu vực lập quy chế, UBND TP Đà Nẵng tổ chức thành các khu vực bảo vệ cảnh quan thiên nhiên (gồm vùng sinh thái phía Tây và phía Đông) và các khu vực cho phép phát triển (được phân thành 3 vùng gồm vùng ven mặt nước, vùng lõi xanh và vùng sườn đồi).
Khu vực lập quy chế được tổ chức thành 12 phân khu. Mỗi phân khu có đặc điểm tự nhiên đặc thù và các vai trò, chức năng khác nhau, được định hướng về đặc trưng không gian kiến trúc và quản lý thực hiện qua quy chế này để làm rõ yếu tố nhận diện, tạo nên sự đa dạng cảnh quản không gian cho toàn thành phố.
Theo đó, phân khu Sinh thái phía Tây ưu tiên bảo tồn đa dạng sinh học, rừng phòng hộ, rừng đặc dụng và hệ thống hồ chứa nước ngọt. Phát triển du lịch sinh thái mật độ thấp với mật độ xây dựng gộp dự án chỉ từ 10 – 20%.
Phân khu Sinh thái phía Đông bao gồm Bán đảo Sơn Trà (Khu du lịch quốc gia với yêu cầu quản lý đặc thù nghiêm ngặt) và Quần đảo Hoàng Sa (khu vực có ý nghĩa chiến lược về kinh tế biển và quốc phòng an ninh). Chiều cao công trình tại phân khu được khống chế tối đa 50m.
Phân khu Ven sông Hàn và Bờ Đông là trung tâm hành chính, tài chính, văn hóa và du lịch. Bờ Tây tập trung cải tạo đô thị lịch sử, duy trì cấu trúc phố cũ; Bờ Đông kiến tạo hình ảnh hiện đại với các cụm cao tầng, trung tâm tài chính (CBD An Đồn, trục Võ Văn Kiệt).
Phân khu Ven Vịnh Đà Nẵng phát triển đô thị nén dọc đường Nguyễn Tất Thành, khuyến khích hợp thửa đất lớn để tạo mặt tiền hiện đại, giảm mật độ xây dựng để tăng diện tích cây xanh nhưng nâng hệ số sử dụng đất.
Các Phân khu Công nghệ và Đổi mới khuyến khích mô hình kiến trúc xanh, công trình hiện đại mật độ trung bình gắn với các hành lang sinh thái sông Cu Đê, sông Cổ Cò, Cẩm Lệ.
Phân khu Trung tâm Lõi xanh và Đô thị Sườn đồi bảo tồn rừng núi Phước Tường – An Ngãi làm công viên xanh giữa lòng thành phố; phát triển đô thị thông minh, sinh thái hướng tầm nhìn về phía dãy núi phía Tây.
Phân khu Sân bay, Cảng Liên Chiểu, Nông nghiệp công nghệ cao và Dự trữ phát triển sẽ kiểm soát nghiêm ngặt tĩnh không sân bay; xây dựng công trình thấp tầng dựa theo địa hình tại cảng biển; bảo tồn kiến trúc làng quê truyền thống kết hợp sản xuất nông nghiệp công nghệ cao.
Thanh Đức
