Cụ thể, việc đánh giá cấp độ trưởng thành đô thị thông minh phải bảo đảm nguyên tắc công khai, khách quan, minh bạch và áp dụng thống nhất các tiêu chí, chỉ số theo quy định. Quá trình đánh giá phải bảo đảm tính trách nhiệm, trung thực, dựa trên dữ liệu, hồ sơ và kết quả thực tế tại thời điểm đánh giá; không thực hiện đánh giá trên cơ sở định hướng, đề án hoặc kế hoạch chưa có kết quả cụ thể.
Các tiêu chí, chỉ số đánh giá và công nhận cấp độ trưởng thành đô thị thông minh được chia theo 3 cấp độ tăng dần gồm: cấp độ xây dựng nền tảng, cấp độ liên kết hệ thống và cấp độ đổi mới quản trị. UBND cấp tỉnh sẽ căn cứ điều kiện thực tế để lồng ghép các tiêu chí, chỉ số phục vụ mục tiêu phát triển riêng của địa phương hoặc áp dụng theo bộ tiêu chuẩn, tiêu chí do các tổ chức quốc tế uy tín ban hành. Đồng thời, xác định nhiệm vụ, giải pháp phát triển hướng tới cấp độ đô thị bền vững sau khi hoàn thành các tiêu chí của cấp độ đổi mới quản trị.
Các tiêu chí, chỉ số được đánh giá theo hai hình thức “đạt” hoặc “không đạt”. Trường hợp các tiêu chí, chỉ số không có minh chứng phù hợp được xác định là không đạt. Đối với đô thị, đô thị mới cấp tỉnh, việc đánh giá thực hiện theo 19 chỉ số cơ bản (B1, B2) và lựa chọn thêm các chỉ số nâng cao khác ưu tiên theo lĩnh vực phù hợp điều kiện, quy mô và giai đoạn phát triển. Trong khi đó, đối với đô thị, đô thị mới thuộc tỉnh, việc đánh giá thực hiện theo 9 chỉ số cơ bản (B2) và cũng lựa chọn các chỉ số nâng cao khác ưu tiên theo lĩnh vực phù hợp điều kiện, trình độ, quy mô và giai đoạn phát triển; đồng thời đánh giá 10 chỉ số cơ bản (B1) do cấp tỉnh thực hiện.
Đô thị, đô thị mới được công nhận theo cấp độ trưởng thành đạt được, hoặc công nhận theo từng lĩnh vực. Trường hợp được công nhận theo cấp độ trưởng thành, đô thị, đô thị mới phải đạt đầy đủ các tiêu chí cơ bản (B1, B2) của cấp độ đó và các cấp độ liền kề trước, đồng thời, đạt toàn bộ tiêu chí nâng cao theo các lĩnh vực được đánh giá. Trường hợp công nhận theo lĩnh vực, đô thị, đô thị mới phải đạt các tiêu chí cơ bản (B1, B2) của cấp độ đó và các cấp độ liền kề trước, đồng thời đạt các tiêu chí nâng cao của một hoặc một số lĩnh vực ưu tiên khi đánh giá, công nhận.
Về cách thức tổ chức thực hiện, UBND cấp tỉnh lựa chọn tổ chức, đơn vị đủ điều kiện để thực hiện đánh giá, công nhận và lập hồ sơ đề nghị đánh giá, công nhận đối với đô thị, đô thị mới cấp tỉnh hoặc có phạm vi ranh giới từ hai đơn vị hành chính cấp xã trở lên. Tương tự, UBND cấp xã thực hiện lựa chọn tổ chức, đơn vị đủ điều kiện và lập hồ sơ đề nghị đối với đô thị, đô thị mới có phạm vi thuộc một đơn vị hành chính cấp xã.
Sau khi được lựa chọn, thì tổ chức, đơn vị được lựa chọn thực hiện đánh giá theo quy trình đã công khai. Trường hợp đô thị đáp ứng đủ điều kiện theo quy định, tổ chức đánh giá ban hành văn bản công nhận và gửi đến UBND cấp tỉnh, cấp xã có liên quan, Bộ Xây dựng và Cổng thông tin đô thị thông minh quốc gia. Ngược lại, nếu không đáp ứng điều kiện, tổ chức đánh giá gửi kết quả đến cơ quan đề nghị đánh giá.
Anh Khoa
