Trong tình hình đất nước hiện nay, hàng rong không phải là một vấn đề, mà là một giải pháp.
Bán hàng rong luôn gắn với vỉa hè. Trong chiến dịch lập lại trật tự cho hè phố hiện nay, những người bán hàng rong không khéo đang là đối tượng bị tổn thương nhiều nhất khi bị xua đuổi, hạch sách trên nhiều con đường, ngõ phố. Thật khốn khổ khi nhiều người bị tịch thu quang gánh, bị hất đổ hàng hóa, rau quả vung vãi ra đường.
Thế nhưng, sự kỳ thị đối với hàng rong không chỉ gây ra phản cảm, mà còn hết sức bất hợp lý xét về mặt kinh tế.
Sự kỳ thị đối với hàng rong không chỉ gây ra phản cảm, mà còn hết sức bất hợp lý xét về mặt kinh tế. (Nguồn ảnh: Vietnamnet.vn)
Trước hết, trong tình hình đất nước hiện nay, hàng rong không phải là một vấn đề, mà là một giải pháp. Hàng rong cung cấp việc làm. Thật khó xác định được có tất cả bao nhiêu người dân đang kiếm sống bằng nghề bán hàng rong và sản xuất, cung ứng hàng hoá cho những người bán hàng rong. Thế nhưng, qua những tiếng rao đêm, qua những chiếc xe đẩy, những gánh hàng hoá trăm loại, chúng ta vẫn có thể đoán được số người này là rất lớn. Bán hàng rong là nghề kiếm sống của một lực lượng đông đảo những người dân nghèo thành thị, những người dân nhập cư và những người nông dân ruộng đồng manh mún, đất đai bị mất dần trong quá trình đô thị hóa. Đành rằng, đây là một nghề nhọc nhằn, vất vả và ít có tương lai, nhưng lại là nghề kiếm sống duy nhất của rất nhiều người.
Hai là, những gánh hàng rong (những xe đẩy hàng rong, những mẹt hàng rong…) là một phần của mạng lưới phân phối hết sức hiệu quả. Thiếu hàng rong, các chợ đầu mối chắc chắn sẽ ngưng trệ. Thiếu hàng rong, nền nông nghiệp, thậm chí cả nền tiểu thủ công nghiệp theo mô hình hộ gia đình nhỏ lẻ chắc chắn sẽ gặp khó khăn. Chúng ta thường quan tâm nhiều hơn đến chuyện sản xuất. Thế nhưng, nếu không có một hệ thống phân phối hiệu quả và phù hợp (theo kiểu hàng rong), nền sản xuất chắc chắn sẽ bị ngưng trệ. Mà như vậy thì mất việc làm sẽ không chỉ là những người bán hàng rong, mà cả những người sản xuất nhỏ lẻ nữa.
Ba là, tin hay không thì tuỳ, nhưng hàng rong đang là một phần của hệ thống giao thông vận tải hiện nay. Các thành phố lớn của chúng ta có rất nhiều ngõ hẹp (đến mức hai chiếc xe máy tránh nhau còn khó). Hàng rong vì vậy là cách cung ứng dịch vụ bán hàng rất hiệu quả và thiết thực. Nếu tất cả mọi người nội trợ đều đổ về các trung tâm mua bán tập trung, thì nạn tắc đường của Hà Nội, TP HCM chắc chắn sẽ nghiêm trọng hơn nhiều.
Cuối cùng, rồi sẽ có ngày, những siêu thị sang trọng, hiện đại, những cửa hàng bán lẻ tiện lợi sẽ loại bỏ hàng rong ra khỏi đời sống kinh tế-xã hội của đất nước. Tuy nhiên, ngày đó còn chưa biết bao giờ mới đến. Trước mắt, hàng rong vẫn là một phần cấu thành quan trọng của nền kinh tế. Chính vì thế, thay vì cấm đoán, kỳ thị, hãy hướng dẫn và tạo điều kiện cho những người bán hàng rong. Làm được như vậy, chúng ta vừa bảo đảm được trật tự vỉa hè, vừa không vi phạm quyền mưu cầu hạnh phúc của những người dân phải mưu sinh trên hè phố.
Nguyễn Sĩ Dũng
(Tia Sáng)
