Đồng bộ quy hoạch, phát triển đô thị hài hòa
Đến nay, phương án điều chỉnh cục bộ Quy hoạch chung đô thị Vinh đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 cơ bản hoàn thành và đang được công khai lấy ý kiến theo quy định.
Các phường thuộc đô thị Vinh cũng đang rà soát, cập nhật, bổ sung các đồ án quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết để cụ thể hóa định hướng phát triển.
Trong quản lý nhà nước về xây dựng, quy hoạch chung không chỉ xác lập tầm nhìn phát triển mà còn phải cụ thể hóa các định hướng về không gian, sử dụng đất và hạ tầng thành những đồ án có tính khả thi, làm cơ sở quản lý trật tự xây dựng, thẩm định dự án đầu tư và tổ chức phát triển dân cư.
Sau khi tổ chức lại đơn vị hành chính, việc rà soát các đồ án quy hoạch càng trở nên cấp thiết nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa các khu vực, nhất là về giao thông, sử dụng đất và hạ tầng kỹ thuật.
Thách thức đặt ra phải vừa kế thừa những nội dung còn phù hợp, vừa điều chỉnh các bất cập không còn đáp ứng yêu cầu phát triển. Quá trình này cần đánh giá tổng thể mối liên hệ giữa dân cư, giao thông, thoát nước, công trình công cộng và các dự án hiện hữu, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển đô thị.
Ông Nguyễn Văn Hùng, Phó chủ tịch UBND phường Cửa Lò cho biết, việc lập quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2.000 và điều chỉnh cục bộ một số phân khu là bước cụ thể hóa Quy hoạch chung đô thị Vinh. Trọng tâm là hoàn thiện quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 dự án Khu Lâm Viên phía Đông đường Bình Minh, tạo cơ sở pháp lý triển khai dự án, đồng thời tổ chức không gian đô thị đồng bộ, bền vững.
Để đẩy nhanh tiến độ, phường đã thành lập tổ công tác đặc biệt triển khai chiến dịch 50 ngày đêm và hai tổ công tác chuyên trách, tập trung vào nhiệm vụ quy hoạch và bồi thường, giải phóng mặt bằng khu Lâm Viên. Địa phương đang nỗ lực hoàn thành các phần việc liên quan, phấn đấu khởi công dự án vào đầu tháng 11/2026.
Sau quá trình khảo sát, lập, điều chỉnh quy hoạch và lấy ý kiến các cơ quan, đơn vị liên quan, bản vẽ quy hoạch cơ bản hoàn thiện. Phường đang công khai phương án tại các khu dân cư, tiếp tục lấy ý kiến và trình các sở, ngành thẩm định theo quy định.
Thời gian công khai lấy ý kiến kéo dài 20 ngày, từ 9/10 – 29/10/2026. Sau thời gian này, nếu không phát sinh nội dung cần điều chỉnh, địa phương sẽ hoàn thiện hồ sơ, trình cấp có thẩm quyền xem xét, phê duyệt.
Cùng với Cửa Lò, phường Trường Vinh đang tập trung rà soát, tích hợp các đồ án quy hoạch trước đây. Sau 9 tháng triển khai, công tác lập quy hoạch phân khu tỷ lệ 1/2.000 tại địa phương đã cơ bản hoàn thành.
Ông Nguyễn Ngọc Phong, Phó chủ tịch UBND phường Trường Vinh (Nghệ An) cho biết, không gian quy hoạch được chia thành 4 vùng trên cơ sở đánh giá hiện trạng và định hướng phát triển. Trong đó, vùng 3 và vùng 4 ở phía Đông được định hướng mở rộng đô thị Vinh về phía biển, với diện tích hơn 1.000ha, thuộc một phần địa bàn phường Hưng Dũng và xã Hưng Hòa trước đây.
Khu vực này có quỹ đất lớn, được định hướng thu hút đầu tư, phát triển các khu đô thị đồng bộ. Để hiện thực hóa mục tiêu, quy hoạch cần xác định rõ cấu trúc không gian, mạng lưới giao thông, quỹ đất dành cho công trình công cộng và khả năng kết nối với các khu dân cư hiện hữu.
Bên cạnh đó, việc phân kỳ đầu tư có ý nghĩa quan trọng nhằm bảo đảm hạ tầng giao thông, thoát nước và dịch vụ công cộng đáp ứng nhu cầu phát triển. Do đó, quy hoạch cần gắn với kế hoạch đầu tư hạ tầng, bảo đảm sự đồng bộ giữa tốc độ phát triển xây dựng và năng lực phục vụ của đô thị.
Gắn quy hoạch với định hình phát triển đô thị
Trong bối cảnh chính quyền địa phương hai cấp đảm nhiệm nhiều nhiệm vụ quản lý trực tiếp tại cơ sở, vai trò của cấp phường ngày càng được đề cao. Để nâng cao hiệu quả thực hiện, cần bảo đảm hướng dẫn chuyên môn, thống nhất dữ liệu quy hoạch và làm rõ cơ chế phối hợp giữa chính quyền cơ sở với các sở, ngành. Những vấn đề vượt thẩm quyền cần được kịp thời tổng hợp, báo cáo, tránh xử lý riêng lẻ các nội dung có tính liên kết trong tổng thể đô thị.
Ông Nguyễn Việt Đức, Phó chủ tịch UBND phường Vinh Lộc (Nghệ An), cho biết địa phương đang trình phương án điều chỉnh quy hoạch phân khu, bảo đảm thống nhất với định hướng phát triển không gian và hạ tầng theo Quy hoạch chung đô thị Vinh, đồng thời phù hợp với nhu cầu phát triển và thực tiễn quản lý tại địa phương.
Theo ông Đức, các hạng mục giao thông, thoát nước, cấp nước và công trình hạ tầng liên quan đến nhiều khu vực cần được tính toán đồng bộ, tránh tình trạng quy hoạch, đầu tư riêng lẻ, thiếu kết nối. Việc điều chỉnh quy hoạch cũng phải gắn với khả năng bố trí nguồn lực và lộ trình đầu tư để bảo đảm tính khả thi.
Qua đó, tăng cường liên kết giữa quy hoạch chung đô thị Vinh và quy hoạch cấp phường, góp phần phát triển đô thị đồng bộ, hạn chế bất cập về hạ tầng trong quá trình đô thị hóa.
Ông Nguyễn Hồng Sơn, Trưởng phòng Quy hoạch kiến trúc và phát triển đô thị, Sở Xây dựng Nghệ An cho biết, định hướng mở rộng không gian đô thị về phía Đông tạo điều kiện hình thành các khu đô thị đồng bộ về hạ tầng, cảnh quan, tăng cường kết nối với biển, sông và mở rộng dư địa phát triển cho đô thị Vinh.
Theo ông Sơn, điều chỉnh Quy hoạch chung đô thị Vinh phải bảo đảm thống nhất với quy hoạch phân khu, quy hoạch chi tiết và quy hoạch chung của 6 phường thuộc thành phố Vinh cũ. Đồng thời, quy hoạch cần gắn với khả năng đầu tư hạ tầng, nguồn lực và lộ trình thực hiện cụ thể, tránh tình trạng quy hoạch được phê duyệt nhưng chậm triển khai.
Sau khi quy hoạch được thông qua, hiệu quả quản lý phụ thuộc vào việc tổ chức thực hiện, công khai thông tin, kiểm soát hoạt động xây dựng và phối hợp giữa cơ quan chuyên môn với chính quyền địa phương. Những bất cập phát sinh cần được xử lý kịp thời, bảo đảm phát triển đô thị theo định hướng thống nhất, tránh đầu tư manh mún, thiếu liên kết.
Mục tiêu không chỉ là hình thành các khu đô thị hiện đại mà còn bảo đảm sự hài hòa giữa khu vực mới và khu dân cư hiện hữu, giữa phát triển xây dựng với hạ tầng xã hội, giữa khai thác quỹ đất và bảo vệ cảnh quan. Đây là yêu cầu quan trọng để nâng cao chất lượng quản lý quy hoạch, hướng tới phát triển đô thị Vinh đồng bộ và bền vững.
Quang Hợp
