Hiện nay, cùng với xu hướng ở chung cư thì hình thức nhà vườn (hay bố trí vườn quanh nhà) rất được ưa chuộng nếu có điều kiện. Làm sao kế thừa được yếu tố truyền thống cũng như dung nạp thêm nhiều sắc thái bố trí vườn kiểu mới mà vẫn đảm bảo tốt về phong thủy cho nhà vườn là điều nhiều người quan tâm.
Người Việt ta sau hàng nghìn năm tồn tại và phát triển đã tích lũy nhiều kinh nghiệm tạo lập môi trường sống cân bằng với sinh thái trong nhà vườn. Khuôn viên ngôi nhà ở truyền thống xưa nay đều có các thành phần cơ bản: nhà chính, nhà phụ, vườn cây, ao cá, chỗ chăn nuôi gia cầm… để sử dụng và tái tạo năng lượng, trao đổi vật chất hài hòa với môi trường.
Dĩ nhiên, cuộc sống “tự cung, tự cấp” như vậy đã qua lâu rồi nên ngôi nhà vườn hiện đại mang nhiều yếu tố vườn ngắm cảnh, vườn thư giãn nhiều hơn là vườn sinh thái. Tuy nhiên, các quan điểm về bố trí hợp phong thủy thì vẫn giữ nguyên giá trị. Nhà ở nông thôn trong điều kiện kinh tế khó khăn thường có màu sắc thuần âm (nhà tranh vách đất, nhà gỗ) mang cảm giác buồn tẻ, tạm bợ. Còn nhà vườn hiện đại kiểu Tây phương lại dùng màu thuần dương nhiều hơn (màu tươi, mạnh, vật liệu sáng) tạo tính nổi bật. Cả 2 cách làm này xét toàn diện trong thời hiện đại đều không được cân bằng âm dương. Cách khắc phục là nếu nhà trên nền đất cao, cây cối xung quanh thấp, thưa, thì dùng màu sắc – chất liệu sẽ nghiêng về âm nhiều hơn. Ngược lại nếu khu vườn rậm rạp, đất thấp, bóng râm nhiều, gần mặt nước… thì ngôi nhà nên bổ sung yếu tố dương như mái cao, bề mặt trắng sáng, mảng miếng rộng. Không nên lấy một mẫu nhà nào rồi áp đặt vào, bởi tùy theo phương hướng, địa phương, ánh sáng… mà điều chỉnh cho tương hợp.
Có thể tạm phân loại theo một số hình thức thể hiện dáng vẻ bên ngoài liên quan đến giải pháp phong thủy tương ứng trong nhà vườn:
1 – Nhà vườn theo lối truyền thống Việt Nam hoặc châu Á: mang tính Mộc và Thổ, thiên về chất liệu tự nhiên, gam màu vàng và nâu, xanh lá…
2 – Nhà vườn theo kiểu phương Tây cổ điển: mang tính Hỏa và Thổ, đậm đà, tươi tắn như đỏ, cam, màu gạch trần, với các chi tiết trang nhã, tuy nhiên cần lưu ý tính nguyên bản và sự phù hợp khi áp dụng kiểu này vào môi trường nhiệt đới.
3 – Nhà vườn kiểu phương Tây hiện đại: thủ pháp tạo hình thiên về mảng khối, mạnh mẽ và nổi bật, mang tính Kim và Thủy, với những màu trắng và xám, xanh biển hay đen… khá nổi bật trên bối cảnh thiên nhiên theo dạng giản lược.
4 – Nhà vườn kiểu phương Đông đương đại (mang đặc tính bộ ba Kim – Thủy – Mộc), màu sắc sáng và nhẹ, pha trộn nét hiện đại với truyền thống phương Đông (dùng gỗ, bề mặt màu sáng, tương phản nhẹ).
KTS Hà Anh Tuấn
