Năm 2009, lần đầu tiên Liên minh châu Âu quyết định bình chọn một trong số những thành phố tiêu biểu nhất thuộc các nước thành viên để trở thành “Thủ đô văn hóa châu Âu của năm”. Mục tiêu chính nhằm tạo một “bộ mặt” văn hóa châu Âu mới, tôn vinh văn hóa truyền thống vốn giữ vai trò quan trọng trong cuộc sống và cả những nét văn hóa hiện đại mang đậm dấu ấn riêng của thành phố đó. Và đại diện đầu tiên trong năm 2009 được ưu tiên cho một trong những thành viên mới gia nhập Liên minh châu Âu – Vilnius.
Là thủ đô và cũng là thành phố lớn nhất nước Cộng hòa Litva, dù ngành du lịch đang trên đà phát triển nhưng Vilnius vẫn còn lưu giữ những bản sắc rất riêng của một lãnh thổ vùng biển Baltic. Đó là một trong những yếu tố quan trọng để Vilnius trở thành “Thủ đô văn hóa châu Âu của năm”.
Toàn cảnh thủ đô Vilnius thanh bình và xinh đẹp
| Litva, một quốc gia thuộc khối Bắc Âu, chính thức trở thành thành viên của khối Liên minh châu Âu vào đầu tháng 5-2004. Là một đất nước có nền kinh tế phát triển rất nhanh, ổn định và đồng đều. |
Thủ đô Vilnius, một thành phố thanh bình và xinh đẹp nằm ở đông nam Litva, nơi hợp lưu hai con sông Vilnia và Neris, với dân số xấp xỉ 555.620 người. Khi nhắc đến nơi đây, du khách mường tượng ngay một Vilnius yên ả, hiền hòa nhưng nổi bật với rất nhiều công trình kiến trúc mang đậm phong cách văn hóa bản địa hiện đại lẫn cổ kính. Chính vì thế, gần đây Vilnius là thành phố dẫn đầu Bắc Âu về lượng du khách đến viếng thăm hằng năm.
Đầu tiên phải nhắc đến khu phố cổ đã được UNESCO chính thức liệt kê vào danh sách di sản văn hóa thế giới năm 1994. Khu phố cổ vẫn còn lưu giữ được gần như nguyên vẹn kiến trúc gốc những công trình được xây dựng theo trường phái Gothic, thời kỳ Phục hưng, Baroque và cả những kiểu xây dựng truyền thống của cư dân bản địa.
Những ngôi nhà cổ ở đây được xây dựng trong khoảng từ thế kỷ thứ 13 đến 19, ngôi nhà “già” nhất có tuổi thọ lên đến 1.500 năm. Đây cũng là nơi có khu phố cổ lớn nhất châu Âu.
Được Liên minh châu Âu bầu chọn là “Thủ đô văn hóa châu Âu năm 2009”
Vilnius nổi tiếng với những công trình kiến trúc đại diện cho nền văn hóa đa dạng của cả châu Âu
Một trong những ngôi nhà cổ bằng gạch đỏ mang bản sắc kiến trúc bản địa truyền thống
Nhà thờ St.Ann – một trong những nhà thờ mang phong cách Gothic đẹp nhất ở Vilnius và Litva
Một kiến trúc nổi bật khác là lâu đài Gediminas, một tòa tháp được xây từ thế kỷ thứ 13 (1409) bằng gạch đỏ. Đây là tâm điểm du lịch của cả Vilnius, vì tại đây du khách có thể phóng tầm nhìn bao quát ra toàn cảnh thành phố. Được xây dựng trên đỉnh đồi nên du khách có thể đi bộ hoặc sử dụng hệ thống cáp treo để leo được đến đỉnh của tòa lâu đài này.
Hình ảnh lâu đài Gediminas là biểu tượng quan trọng nhất của thành phố Vilnius nói riêng và cả Litva nói chung. Nó được in trên hệ thống tiền tệ của Litva và được nhắc đến vô số lần trong các tác phẩm thơ văn cũng như các bài hát dân gian của cư dân bản địa.
Từ góc độ kinh tế, Litva đã từng bước làm thế giới kinh ngạc về sức mạnh cũng như sự phát triển sâu rộng và đồng đều ở mọi lĩnh vực. Là một thành viên mới của Liên minh châu Âu, Litva nói chung và Vilnius nói riêng ở khởi điểm hoàn hảo để bắt đầu công việc kinh doanh ở các nước thuộc vùng biển Baltic.
Nhà thờ cổ nhất Vilnius, thánh đường St.Nicholas, được xây dựng trước năm 1300
Thánh đường Theotokos vốn là nhà thờ chính thống quan trọng nhất được xây vào năm 1346 (trái) / Lâu đài Gediminas, biểu tượng quan trọng nhất của Vilnius (phải)
Chợ phiên trong khu phố cổ
Quảng trường trước tòa thị chính sau khi được tái thiết
Với một chặng đường dài của lịch sử bị xâm chiếm nên hẳn nhiên trong thành phố cũng ít nhiều còn lưu lại dấu ấn của những tháng ngày ấy. Tuy nhiên, ngày nay Vilnius với tư cách là một thành phố tự do và độc lập, di sản pha tạp này lại là một trong những lợi thế được tận dụng để quảng bá cho ngành du lịch nơi đây.
Đó là nhiều kiểu nhà thờ, đủ các lễ hội đầy màu sắc được khai thác và cả quần thể kiến trúc nguyên thủy của khu phố cổ chắc chắn sẽ đem đến những trải nghiệm khó quên cho du khách. Hơn nữa, cư dân bản địa lại là những người rất mến khách, có học vấn, tử tế và hiền hòa.
Khi được bầu chọn là gương mặt đại diện cho cả khối châu Âu như là một nơi rộng mở cho tất cả mọi người, mọi nền văn hóa và cả những sự tiến bộ khác biệt, Vilnius đã chứng tỏ cho thế giới thấy rằng đến nơi đây nghĩa là bạn sẽ biết được cả châu Âu trong quá khứ, hiện tại lẫn tương lai. 
Cao ốc Europa, tòa nhà chọc trời cao nhất khu vực các nước thuộc vùng biển Baltic
Trung tâm tài chính Vilnius
Năm 2009 là năm Vilnius được hưởng trọn quyền đăng cai các lễ hội trọng điểm của cả khối Liên minh châu Âu. Nổi bật có thể kể đến lễ hội cà phê châu Âu, triển lãm nghệ thuật đương đại của châu Âu, hội chợ sách, liên hoan phim… và rất nhiều những sự kiện khác như liên hoan kịch nghệ, hòa nhạc, thời trang…
Đến với “Thủ đô văn hóa của châu Âu”, hiếm có du khách nào lại không mong muốn được quay trở lại nơi đây lần nữa.
BẠCH NGỌC (tổng hợp từ Culture Live và Wikitravel)
