UNESCO đang có kế hoạch gạch tên Thành phố cổ Sana’a, Cộng hòa Yemen ra khỏi danh sách Di sản văn hóa Thế giới, nếu nước này không dừng việc phá bỏ những ngôi nhà cổ để xây dựng mới.
Nổi tiếng với những ngôi nhà làm từ gạch bùn độc đáo và những khu chợ đường đi phức tạp như mê cung, Thành phố cổ Sana’a của đất nước Yemen đã được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới vào năm 1986.
Tuy nhiên, chính tổ chức này đã đưa ra lời cảnh báo tới chính quyền thành phố rằng họ sẽ loại bỏ Sana’a ra khỏi danh sách các địa danh được bảo vệ, nếu cơ quan chức năng không nỗ lực hơn để ngăn chặn các tòa nhà cổ bị phá đi và xây lại bằng xi măng.
Số lượng các ngôi nhà di sản bị đối xử như vậy đang ngày càng tăng lên. Tuy nhiên, để giải quyết vấn đề này cần các quốc gia phải vượt qua thử thách tài chính, trong khi Yemen lại là quốc gia nghèo nhất trong các nước Arab.
Ông Nagi Thowabeh, Chủ tịch Tổ chức Bảo tồn thành phố cổ ở Yemen cho biết: “Đương nhiên các tòa nhà cổ cần được trùng tu lại chứ không phải xây mới. Tuy nhiên xây mới mỗi tòa nhà tốn khoảng 20 – 30 nghìn USD, còn với những tòa nhà cổ được liệt vào hàng di sản thế giới thì phí trùng tu sẽ lên tới 150 nghìn USD cho mỗi ngôi nhà”.
Còn theo Ahmed al Sadiq, một người dân thành phố, thời tiết là tác nhân chính đã phá hủy các tòa nhà cổ.
Ông Ahmed al Sadiq cho biết: “Sana’a đang bị đe dọa. Tôi cho rằng nguyên nhân là do những trận mưa lớn trong mùa thu ở đây. Những tòa nhà đang bị phá hủy bởi nước mưa”.
Một thách thức lớn nữa đe dọa việc bảo tồn Sana’a, đó là việc thành phố cổ này vẫn là nơi sinh sống của người dân trong suốt 2500 năm tồn tại. Ở đây, hàng ngày phụ nữ vẫn trùm khăn đi chợ, trẻ em vẫn chơi bổ quay ngoài đường và những gia đình vẫn sống trong những căn nhà cao 6, 7 tầng.
Nhận được lời cảnh báo của UNESCO, giới chức trách ở Sana’a đã đưa ra những lời hứa rằng sẽ nỗ lực hơn trong việc bảo vệ thành phố cổ của mình, đồng thời kêu gọi sự giúp đỡ của bạn bè quốc tế.
Ông Salim al – Haimi, Chính quyền thành phố Sana’a cho biết: “Giống như UNESCO, chúng tôi luôn muốn Sana’a có tên trong danh sách Di sản văn hóa Thế giới. Thành phố là tài sản quý của cả thế giới này và tôi mong muốn cộng đồng quốc tế thấy được điều gì đang xảy ra ở đây và giúp đỡ chúng tôi. Về phần mình, chúng tôi sẽ làm tất cả để bảo vệ thành phố”.
Sở dĩ du lịch là một trong những nguồn thu chính của Yemen do những di sản giàu giá trị văn hóa và kiến trúc của đất nước này. Nếu kiến trúc nhà bị hủy hoại, sẽ là điều vô cùng đáng tiếc đối với khách du lịch tới đây.
Một số hình ảnh về kiến trúc cổ Sana’a:
Anh Tuấn
