“Thành phố phía Đông” sẽ trực thuộc TPHCM trên cơ sở sát nhập ba quận 2, 9, Thủ Đức trở thành một khu đô thị sáng tạo, năng động nhất TPHCM dựa trên các lợi thế có sẵn như Khu đô thị mới Thủ Thiêm (quận 2), Khu công nghệ cao (quận 9) và Đại học Quốc gia TPHCM (quận Thủ Đức).
Ngày 20/2, một lãnh đạo Sở Nội vụ xác nhận TPHCM vừa có văn bản đề nghị Bộ Nội vụ hướng dẫn quy trình, thành phần hồ sơ thành lập thành phố phía đông trực thuộc TPHCM.
Thành phố phía đông được hình thành trên cơ sở sáp nhập 3 quận 2, 9, Thủ Đức và sẽ được thực hiện song song với việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp huyện, xã. Sau khi thành lập, thành phố phía đông dự kiến sẽ có diện tích tự nhiên hơn 211 km2 và dân số hơn 1,1 triệu người.
Theo đại diện Sở Nội vụ TPHCM, việc tổ chức lại các đơn vị hành chính để thành lập thành phố phía đông, nghĩa là từ đô thị loại cao (TPHCM được xếp loại đô thị đặc biệt) xuống đô thị cấp thấp hơn vốn chưa có tiền lệ từ trước đến nay nên TPHCM đã đề nghị Bộ Nội vụ hướng dẫn quy trình, thành phần hồ sơ để thực hiện.
Trước đó vào cuối năm 2019 UBND TPHCM đã gửi văn bản kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương quy hoạch khu đô thị sáng tạo, tương tác cao phía đông.
Theo đó, địa điểm quy hoạch khu đô thị này có phạm vi thuộc ranh giới hành chính các quận 2, 9 và Thủ Đức, diện tích khoảng 21.000 ha. UBND TPHCM đề xuất Thủ tướng chỉ đạo các bộ, ngành có liên quan ưu tiên bố trí những chương trình đổi mới sáng tạo cấp quốc gia, đồng hành cùng TPHCM trong việc xây dựng và phát triển đô thị sáng tạo tương tác cao.
Đồ án dự thi về ý tưởng quy hoạch thành phố phía Đông đạt giải nhất của liên danh Sasaki – enCity
Trong một diễn biến liên quan, vừa qua, Sở Quy hoạch – Kiến trúc TPHCM đã tổ chức họp báo công bố cuộc thi tuyển quốc tế “Ý tưởng quy hoạch phát triển khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía đông TP.HCM (Q.2, 9, Thủ Đức)”. Cuộc thi nhằm tìm kiếm ý tưởng về quy hoạch và phát triển đô thị để chuyển đổi khu vực phía đông TPHCM trở thành khu vực kinh tế sáng tạo và có tính tương tác cao.
Các hoạt động kinh tế của thành phố phía đông tập trung vào các lĩnh vực giáo dục đào tạo bậc cao, nghiên cứu và sản xuất công nghệ cao, trung tâm tài chính dịch vụ thương mại, cung ứng các hoạt động liên kết vùng TP.HCM.
Theo đó, TPHCM hiện có 3 khu đô thị mới là khu đô thị Thủ Thiêm (quận 2) với quy hoạch chính là trung tâm tài chính kinh tế của thành phố. Khu công nghệ cao (quận 9) là nơi sẽ thực hành những ý tưởng sáng tạo và Khu Đại học Quốc gia (quận Thủ Đức) là nơi ươm mầm cho ý tưởng, nghiên cứu khoa học, đào tạo quốc tế, quy tụ hàng nghìn sinh viên trên cả nước.
Các ý tưởng về khu đô thị sáng tạo sẽ được thực hành tại Khu công nghệ cao, thí điểm, sau đó chuyển sang thương mại hóa giai đoạn đầu tại Khu đô thị mới Thủ Thiêm. Ý tưởng quy hoạch phát triển khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía đông TP.HCM đã được nhiều chuyên gia, đơn vị nghiên cứu trong nước và quốc tế góp ý qua nhiều lần hội thảo, tọa đàm. Phương án cuối cùng được các chuyên gia góp ý là phương án “mở”. Đây là nội dung mới, chưa từng có kinh nghiệm từ các quốc gia khác.
Ý tưởng thành lập khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía đông được lãnh đạo TPHCM ấp ủ nhiều năm qua. TPHCM đã tổ chức nhiều hội nghị, hội thảo và cuộc thi ý tưởng quy hoạch quốc tế… để cụ thể hóa các ý tưởng thành bộ khung pháp lý về quy hoạch, xây dựng.
Tháng 11/2019, UBND TPHCM đã tổ chức trao giải cuộc thi “Ý tưởng quy hoạch phát triển Khu đô thị sáng tạo tương tác cao phía đông TPHCM (quận 2, 9, Thủ Đức)“. Có 6 đồ án dự thi được trao giải, trong đó đồ án dự thi của Sasaki-enCity được trao giải nhất và C8A-KCAP, ARUP – RAMBOLL đạt giải nhì.
Theo Bí thư Thành ủy Nguyễn Thiện Nhân, trong năm 2020, TPHCM sẽ cố gắng trình Quốc hội đề án Chính quyền đô thị TPHCM, trong đó có đề án Khu đô thị sáng tạo phía Đông. Từ năm 2021 trở đi, TPHCM có thể bắt tay triển khai…
Huy Thịnh
(Tiền phong)
