By using this site, you agree to the Privacy Policy and Terms of Use.
Accept
Ashui.comAshui.comAshui.com
  • Home
    • Bookmarks
    • English
      • News
      • Projects
      • Products
    • Ashui Awards
    • Giới thiệu
    • Quảng cáo / PR
    • Liên hệ
  • Tin tức / Sự kiện
    • Tin trong nước
    • Tin thế giới
    • Sự kiện
    Tin tức / Sự kiệnĐọc tiếp
    Việt Nam tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027, Phú Quốc tăng tốc 21 dự án
    Báo Xây dựng 20/11/2026
    Hà Nội sẽ quản lý quỹ nhà biệt thự theo Luật Nhà ở, Luật Kiến trúc
    Báo Xây dựng 20/11/2026
    TP.HCM tổ chức triển lãm quy hoạch tổng thể trong một tháng để người dân tham quan
    Ashui.com 18/11/2026
    Khoa học công nghệ tạo động lực tăng trưởng mới cho ngành Xây dựng
    Tạp chí Xây dựng 17/11/2026
    Dự án Trường mầm non Gia Lai được vinh danh tại Nuvocotto Terracotta Design Award 2026
    Ashui.com 16/11/2026
  • Chuyên mục
    • Kiến trúc
    • Nội – ngoại thất
    • Quy hoạch đô thị
    • Bất động sản
    • Năng lượng – Môi trường
    • Phong thủy
  • Công nghệ
    • Công nghệ mới
    • Giải pháp
    • Xu hướng
    • Ứng dụng
  • Vật liệu / Thiết bị
    • Vật liệu xây dựng
    • Trang thiết bị
    • Trang trí nội ngoại thất
    • Thị trường
  • Dự án
    • Giới thiệu dự án
    • Tư vấn thiết kế
    • Kinh tế / Pháp luật
  • Tương tác
    • Chuyên đề
    • Góc nhìn
    • Phản biện
    • Đối thoại
    • Q&A
    • Điểm đến
    • Nhìn ra thế giới
  • Cộng đồng
    • Kiến trúc sư
    • Kỹ sư
    • Thiết kế / Sáng tạo
    • Sinh viên
    • Tuyển dụng
    • Ashui Awards Tour
    • CLB Điện ảnh Kiến trúc
    • CLB Kiến trúc Xanh TPHCM
Font ResizerAa
Ashui.comAshui.com
Font ResizerAa
  • Home
  • Tin tức / Sự kiện
  • Chuyên mục
  • Công nghệ
  • Vật liệu / Thiết bị
  • Dự án
  • Tương tác
  • Cộng đồng
  • Home
    • Bookmarks
    • English
    • Ashui Awards
    • Giới thiệu
    • Quảng cáo / PR
    • Liên hệ
  • Tin tức / Sự kiện
    • Tin trong nước
    • Tin thế giới
    • Sự kiện
  • Chuyên mục
    • Kiến trúc
    • Nội – ngoại thất
    • Quy hoạch đô thị
    • Bất động sản
    • Năng lượng – Môi trường
    • Phong thủy
  • Công nghệ
    • Công nghệ mới
    • Giải pháp
    • Xu hướng
    • Ứng dụng
  • Vật liệu / Thiết bị
    • Vật liệu xây dựng
    • Trang thiết bị
    • Trang trí nội ngoại thất
    • Thị trường
  • Dự án
    • Giới thiệu dự án
    • Tư vấn thiết kế
    • Kinh tế / Pháp luật
  • Tương tác
    • Chuyên đề
    • Góc nhìn
    • Phản biện
    • Đối thoại
    • Q&A
    • Điểm đến
    • Nhìn ra thế giới
  • Cộng đồng
    • Kiến trúc sư
    • Kỹ sư
    • Thiết kế / Sáng tạo
    • Sinh viên
    • Tuyển dụng
    • Ashui Awards Tour
    • CLB Điện ảnh Kiến trúc
    • CLB Kiến trúc Xanh TPHCM
Các kênh mạng xã hội
  • Advertise
© 2000-2025 Ashui.com. All Rights Reserved.
Góc nhìn

Tiến cho kịp miền xuôi (!)

Ashui.com 05/11/2009
6 phút đọc
SHARE

Hàng trăm công trình thủy điện lớn nhỏ đã và được xây dựng ở miền Trung – Tây Nguyên không chỉ tàn phá rừng núi, xâm hại môi sinh như đã biết, mà đồng thời đang góp phần hủy hoại triệt để bản sắc văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số bằng các khu tái định cư.

Chỉ mới vài khảo sát ở Quảng Nam, các làng tái định cư A Vương, Sông Tranh 2, 3, Đắc My… cho thấy, hầu hết người dân không chịu vào ở làng mới vì nhiều nguyên nhân, trong đó có lý do chính là nơi ở mới thiếu không gian sinh hoạt đặc trưng cho cộng đồng làng của đồng bào các dân tộc thiểu số. Tại Dự án thủy điện Sông Tranh 2, đồng bào Cor phải nhặt nhạnh cả tấm nylon, tre nứa vụn vặt để dựng nhà rông, làm nơi sinh hoạt cộng đồng.

Đất rừng mênh mông là vậy, nhưng không rõ từ quan điểm nào, các khu tái định cư cho đồng bào dân tộc ít người lại đều được xây dựng theo kiểu nhà phố, liền kề. Ở miền núi, theo tập quán đồng bào, làng bao giờ cũng cấu trúc theo lối phòng thủ hình móng ngựa. Sự cư trú quần thể này có chủ đích tạo nên mối liên kết hỗ trợ, tương trợ trên mọi phương diện.

  • Ảnh bên : Cầu Nước Xa, thuộc Đường tránh ngập, Khu tái định cư Thủy điện Sông Tranh 2 (nguồn: cavicobt.com)

Bên cạnh đó, theo các nhà dân tộc học, không phải ngẫu nhiên mà người dân miền núi sống trên nhà sàn làm bằng tre, nứa hay gỗ. Hiện tượng này xuất phát từ đặc điểm, khí hậu, thung thổ rừng núi; hàng ngàn năm qua, ngôi nhà sàn làm bằng các loại vật liệu từ rừng giúp con người tránh được thú dữ, rắn rết. Trong nhà, vị trí quan trọng nhất là cái bếp đặt giữa nhà luôn đỏ lửa, không chỉ làm nơi nấu nướng thức ăn, chống sương lam, chướng khí… mà còn là biểu tượng tồn vong cho mỗi gia đình, dòng tộc.

Cách xây dựng vội vã những dãy nhà trệt nền ximăng, lợp tôn (hay ngói) đều chằn chặn giống hệt miền xuôi kia đã gây rất nhiều khó khăn, hay nói chính xác hơn đã hủy hoại môi trường sinh hoạt văn hóa, tinh thần của đồng bào. 

Ở tỉnh Quảng Nam – Đà Nẵng (thời chưa tách tỉnh), Tỉnh ủy đã từng có Nghị quyết 25, đưa miền núi tiến kịp miền xuôi. Thực hiện chủ trương định canh, định cư, tách hộ, lập vườn…, người ta cũng đã từng biến những bản làng truyền thống trở thành những ngôi làng kiểu mẫu nông thôn mới giống miền xuôi.

  • Ảnh : Khu tái định cư Cutsch’run huyện Đông Giang, Quảng Nam (nguồn: VNN)

Sau vài ngày tiếp nhận, đồng bào lại vào rừng chặt gỗ, dựng nhà sàn sống bên cạnh ngôi nhà mới hay bỏ về làng cũ. Hỏi ra, già làng cho biết nhà mới chỉ để tiếp khách cán bộ huyện, tỉnh về, còn đồng bào đi trên sàn ximăng… lạnh chân, đau ốm suốt, nên không thích làng mới. Thực chất là họ bị tách ra khỏi môi trường sống quen thuộc từ ngàn năm qua, nên có phản ứng vậy. Vì thế có nơi chính quyền đành phải nhượng bộ, để đồng bào trở lại với tập quán sinh hoạt cũ.

Với đồng bào các dân tộc thiểu số, làng là môi trường đào tạo nhân cách, tri thức, kinh nghiệm trong sản xuất, phương thức ứng xử trong đời sống vật chất lẫn tinh thần của các thành viên; là đại diện chân dung của mỗi tộc người. Vì lý do này, đối với miền núi, nhiều năm qua Chính phủ đã quan tâm đầu tư hàng núi tiền để bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc.

Tái định cư cho miền núi chính là điều kiện tốt nhất cải thiện đời sống kinh tế, đồng thời góp sức làm nhiệm vụ trên. Thế nhưng sự thiếu ý thức của chủ đầu tư ngành điện, kết hợp với ý chí muốn “tiến cho kịp miền xuôi” theo nghĩa đơn giản của chính quyền các địa phương miền núi đã làm biến dạng cấu trúc của nhiều cộng đồng dân tộc thiểu số. Đối với sự thiệt hại về kinh tế có thể làm lại được, nhưng sự mất mát các giá trị văn hóa thì vô phương khôi phục, hoặc có cố làm lại thì cũng chỉ là thứ văn hóa giả.

Nguyễn Trung Hiếu

Có thể bạn cũng quan tâm

Nhà ở xã hội: Không để trục lợi chính sách nhưng cần đảm bảo quyền lợi chính đáng của người dân

TP.HCM tái cấu trúc không gian phát triển với tầm nhìn 100 năm

Những bài học về sự cố metro thế giới: Chọn giải pháp cho phát triển hạ tầng tại Việt Nam

Cần có quy hoạch đất dành riêng cho mục đích phát triển nhà cho thuê

[VTV4] Môi trường – Góc nhìn quốc tế: “Giao thông đô thị xanh”

Bài trước Bàn ăn thông minh cho nhà chật
Bài tiếp Walt Disney xây công viên giải trí lớn nhất thế giới tại Trung Quốc
Bình luận Bình luận

Bình luận Hủy

Bạn phải đăng nhập để gửi bình luận.

Ad imageAd image

Mới cập nhật

Luật Nhà ở (sửa đổi): Cuộc tái cấu trúc toàn diện “luật chơi” trên thị trường bất động sản
Bất động sản 21/11/2026
Quốc hội thông qua Luật Nhà ở (sửa đổi)
Kinh tế / Pháp luật 21/11/2026
Việt Nam tiếp nhận vai trò chủ nhà APEC 2027, Phú Quốc tăng tốc 21 dự án
Tin trong nước 20/11/2026
Hà Nội sẽ quản lý quỹ nhà biệt thự theo Luật Nhà ở, Luật Kiến trúc
Tin trong nước 20/11/2026
Đề xuất điều kiện để dự án xanh được hỗ trợ lãi suất 2%/năm
Kinh tế / Pháp luật 20/11/2026
Homestay nhỏ ở Ninh Bình: thiết kế bằng vật liệu bản địa để khách nhớ và quay lại
Nội - ngoại thất 19/11/2026
Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Abu Dhabi: “Hóa thạch sống” nơi cát gió sa mạc
Kiến trúc 19/11/2026
Vì sao luật lấy năm 1994 làm mốc phân biệt chung cư cũ?
Kinh tế / Pháp luật 19/11/2026
TP.HCM tổ chức triển lãm quy hoạch tổng thể trong một tháng để người dân tham quan
Tin trong nước 18/11/2026
Định hình lại chiến lược bất động sản Thành phố Hồ Chí Minh
Bất động sản 18/11/2026
- Advertisement -
Ad imageAd image

Xem thêm

Góc nhìn

Giao thông xanh cho đô thị di sản

Ashui.com 15/10/2026
Góc nhìn

Những đại công trình giao thông mở rộng không gian Thủ đô

Ashui.com 13/10/2026
Góc nhìn

Tăng tốc hướng đến APEC 2027: Sân bay Gia Bình và bài toán hạ tầng mang tầm quốc gia

Báo Xây dựng 11/10/2026
Góc nhìn

Phát triển TOD để nâng cao năng suất đô thị

Tạp chí Xây dựng 10/10/2026
© 2000-2026 Ashui.com. All Rights Reserved.
Welcome back!

Sign in to your account

Username hoặc Email của bạn
Mật khẩu

Quên mật khẩu?