Cách đây 8 tháng, Bộ Xây dựng ra Công văn 2544/BXD-QLN ngày 19/11/2009 gửi 5 tỉnh TP là Hà Nội, TP HCM, Hải Phòng, Đà Nẵng, Nghệ An và Thanh Hóa về việc thực hiện các quy định về quản lý sử dụng nhà chung cư. Thời điểm đó, công văn này đã làm xôn xao dư luận, và đặc biệt gây bức xúc cho doanh nghiệp (DN) bởi nhiều DN tưởng rằng công văn trên là lệnh cấm các DN được sử dụng các căn hộ chung cư làm văn phòng. Tuy nhiên, Bộ Xây dựng (BXD) cũng đã ngay lập tức giải thích rằng công văn chỉ có tính nhắc nhở, còn việc thực hiện sẽ theo… lộ trình.
Trung Hòa – Nhân Chính là nơi có nhiều căn hộ chung cư được sử dụng làm văn phòng (ảnh: Báo Xây dựng)
Cũng có thể là sau 6 tháng hay một năm, tùy theo mức độ điều tra của từng địa phương về thực trạng trên địa bàn. Có nghĩa BXD vẫn chừa một “lối thoát” để các DN thuê nhà chung cư làm văn phòng thoải mái thời gian tìm chỗ mới cho mình.
Tuy nhiên, sự “nhắc nhở” này của BXD dường như vô tác dụng khi các DN không những chuẩn bị tinh thần “di dời” mà vẫn cứ “bám trụ” tại chung cư. Có lẽ vì vậy, mà một thời gian không lâu sau đó, ngày 10/2/2010, BXD lại có CV số 241/BXD-QLN đề nghị gửi báo cáo tình hình sử dụng căn hộ chung cư làm văn phòng cũng như các ý kiến đề xuất, thời hạn cuối cùng là ngày 30/3/2010. Lần này là gửi UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, nghĩa là 5 địa phương Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ và TP HCM. (Như vậy so với công văn “nhắc nhở” trước là Nghệ An và Thanh Hoá tạm thời loại ra khỏi “tầm ngắm”). Công văn 241/BXD-QLN ghi rõ : “Để tăng cường công tác quản lý sử dụng nhà chung cư, kịp thời nắm bắt tình hình cũng như những ảnh hưởng đến sinh hoạt cộng đồng của việc sử dụng căn hộ nhà chung cư làm cơ sở sản xuất, kinh doanh, văn phòng, BXD đề nghị UBND các tỉnh, TP trực thuộc Trung ương chỉ đạo kiểm tra, thống kê việc sử dụng căn hộ làm cơ sở sản xuất, kinh doanh, văn phòng tại các nhà chung cư trên địa bàn, từ đó đề xuất lộ trình, phương án giải quyết phù hợp và báo cáo về BXD”. Như vậy, lại một lần nữa BXD chờ các địa phương đề xuất lộ trình…
Nhiều ý kiến cho rằng, sự “chờ đợi” lộ trình này của Bộ xây dựng có vẻ “thông cảm” với nỗi khổ của DN, nhưng thực tế cũng thể hiện bất cập trong quản lý nhà ở của chúng ta còn quá yếu và luôn đi sau. Kể cả Bộ Xây dựng sau này có ban hành văn bản chấn chỉnh hoạt động này thì cũng chỉ như một giải phảp “rượt” theo thực tế. Bởi các quy định trong Luật Nhà ở hay Luật kinh doanh bất động sản cũng đều đã có quy định rất rõ việc không được sử dụng chung cư làm văn phòng. Cụ thể tại điểm d, khoản 1, Điều 52 của Luật Xây dựng quy định: “Nội dung thiết kế xây dựng công trình phải phù hợp với yêu cầu của từng bước thiết kế, thỏa mãn yêu cầu về chức năng sử dụng; đảm bảo mỹ quan, giá thành hợp lý“; Điều 53 quy định nội dung thiết kế công trình xây dựng bao gồm các nội dung chủ yếu sau: “Phương án công nghệ; công năng sử dụng; phương án kiến trúc…“. Thậm chí, tại điểm đ, khoản 2, Điều 52 của Nghị định số 32/2009/NĐ-CP ngày 27/2/2009 của Chính phủ quy định xử phạt chủ sở hữu, người sử dụng nhà ở 15-20 triệu đồng đối với hành vi vi phạm về quản lý sử dụng nhà chung cư “Sử dụng hoặc cho người khác sử dụng phần sở hữu riêng hoặc phần sử dụng riêng trái mục đích quy định“.
Gần đây, có tin một loạt BQL chung cư ở Mỹ Đình thông báo tới các DN phải di chuyển văn phòng trước 30/7/2010, nếu không sẽ bị cưỡng chế khiến nhiều DN không khỏi lo lắng. Chung quy cũng tại giá thuê văn phòng ở những khu dành riêng cho văn phòng quá đắt, trong khi DN không có khả năng “sắm” đất để xây trụ sở riêng. Lại “lộ” một bất cập về quy hoạch đất đai cho DN, đặc biệt DNNVV.
Và mặc dù UBND TP HCM mới đây cũng vừa ban hành kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 22/NQ-CP của Chính phủ về trợ giúp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong đó có trợ giúp về về mặt bằng sản xuất, trên cơ sở công khai quy hoạch phát triển kinh tế – xã hội, kế hoạch sử dụng đất, quy hoạch xây dựng và các quy hoạch phát triển kinh tế ngành của thành phố. UBND TP công bố công khai quỹ đất để thực hiện đầu tư xây dựng các khu, cụm công nghiệp, làng nghề cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa có nhu cầu thuê làm mặt bằng sản xuất, kinh doanh hoặc di dời ra khỏi nội thành, nội thị để bảo đảm cảnh quan môi trường và phù hợp quy hoạch… Tuy nhiên, nhiều DN, nhất là các DNNVV cũng không dám kỳ vọng vào việc có một chỗ làm văn phòng hợp túi tiền mà lại “đúng luật” bởi số lượng DN là quá lớn.
Và có lẽ ngay việc bộ phận chuyên trách BĐS hiện chỉ có ở TƯ chứ ở địa phương, xuống đến sở thì không sở nào có phòng BĐS, huyện quận càng không có… Trong khi đó, thị trường BĐS ngày càng phát triển phong phú và đa dạng cũng là một bất cập hiện hữu về trình độ và năng lực quản lý nói chung cũng như thị trường nhà ở, văn phòng nói riêng của chúng ta hiện nay.
Phương Thảo
>>
