Gần đây, Bộ Xây dựng đã đưa ra đề xuất về việc sở hữu nhà chung cư có thời hạn. Theo đó, khi hết hạn, người dân phải trả lại nhà. Ngoài ra, Bộ cũng đề xuất với Bộ Tài nguyên và Môi trường về việc quy định đất xây nhà chung cư cũng có thời hạn để qua đó, tạo sự đồng bộ về thời hạn sở hữu nhà và sử dụng đất đối với hình thức này. Nếu đề xuất được thông qua, người mua sẽ có cơ hội mua nhà chung cư giá rẻ với thời hạn sở hữu nhất định. Và song song đó, họ cũng có thể lựa chọn hình thức sở hữu nhà vĩnh viễn.
Giá nhà chung cư sẽ rẻ hơn?
Ông Nguyễn Mạnh Hà, Cục trưởng Cục Quản lý Nhà và Thị trường Bất động sản (thuộc Bộ Xây dựng), cho biết, Bộ Xây dựng chưa có ý kiến chính thức về vấn đề sở hữu nhà chung cư có thời hạn, nhưng theo quan điểm của ông thì nên đa dạng hình thức sở hữu nhà chung cư. Hiện nay, Nhà nước cũng cho phép nhiều hình thức sử dụng đất như sử dụng đất lâu dài và cũng có trường hợp sử dụng có thời hạn 70 năm, 50 năm… Vì vậy, theo ông, không có lý do gì mà nhà ở không có những hình thức như thế.
“Ai thích sở hữu nhà lâu dài thì chọn lâu dài, ai thích sở hữu có thời hạn thì chọn thời hạn. Như vậy sẽ đáp ứng được nhu cầu đa dạng của người dân, chứ không phải bắt buộc. Về thời gian sở hữu, theo tôi, để thu hút người mua loại nhà này, nên có thời hạn tương đối dài hơn và sau khi hết thời hạn thì có thể gia hạn. Ở nước ngoài có thể gia hạn thêm 70 năm nữa”, ông nói.
Một vấn đề khác, theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Trần Nam, là việc sở hữu nhà chung cư có thời hạn sẽ làm cho giá nhà trở nên rẻ hơn. Chẳng hạn, với quyền sử dụng 50 năm, nếu người dân đã sử dụng được 20 năm và muốn bán đi thì giá bán chỉ tương ứng với thời hạn còn lại là 30 năm.
Ngoài ra, sở dĩ các chung cư có giá bán quá cao như hiện nay là vì người mua nhà đang phải chịu chi phí lớn cho phần giá trị đất (do mua vĩnh viễn). Vì thế, nếu các dự án nhà chung cư đều là đất thuê có thời hạn thì giá thành cũng sẽ được kéo xuống và giá bán sẽ giảm theo. Bởi lẽ, khi đó, người mua không phải trả ngay một lần tiền đất nữa mà có thể trả hằng năm.
Giáo sư Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, cho biết, hiện nay, cơ cấu giá nhà chung cư trên thị trường là 10% chi cho đất, 40% chi cho xây dựng, 50% còn lại là thổi giá. Do đó, việc đưa ra thời hạn sở hữu chung cư sẽ làm cho giá trị nhà giảm đi, kéo giá bán giảm theo. “Khi đó, giới đầu cơ cũng sẽ hết cơ hội ôm chung cư bởi càng nắm giữ lâu thì nhà càng bị mất giá. Lúc ấy, thị trường chỉ còn lại những người có nhu cầu thực và sẽ không còn tình trạng thổi giá”, ông nói.
Tại Hội chợ về Triển lãm Bất động sản được tổ chức vào cuối năm 2010 ở TP.HCM, giám đốc một doanh nghiệp bất động sản lớn (không muốn nêu tên) cho biết, công ty này đang có một dự án ở đường Cộng Hòa (quận Tân Bình, TP.HCM) và dự định sẽ chào bán với giá cực sốc, chỉ khoảng 15 triệu đồng/m2, trong khi giá bán ở khu vực này là gần 30 triệu đồng/m2. Tuy nhiên, đổi lại, thay vì được sở hữu vĩnh viễn, người mua chỉ được sở hữu trong 50 năm.
Rào cản tâm lý
Ông Lê Chí Hiếu, Tổng Giám đốc Công ty Phát triển Nhà Thủ Đức (ThuDuc House), cho rằng, sở hữu nhà chung cư có thời hạn là một chính sách mà nhiều nước đã làm từ lâu và rất cần thiết cho việc phát triển các đô thị lớn. Tuy nhiên, ở nước ta, vấn đề này hoàn toàn mới mẻ, nên chắc chắn sẽ tác động khá lớn đến tâm lý của người mua nhà cũng như chủ đầu tư. “Do chưa quen với việc sở hữu nhà có thời hạn, nên sẽ hình thành rào cản tâm lý khi người dân quyết định mua bán, giao dịch căn hộ”, ông nhận định.
Anh Nguyễn Sỹ Phú, một nhà đầu tư bất động sản, cho rằng, đề xuất mới này có thể áp dụng một cách linh hoạt cho các dự án ở khu vực trung tâm thành phố. Như vậy, sẽ có thể gia tăng giá trị kinh doanh của các dự án trong thời gian dài. Chủ đầu tư có thể bán dài hạn, thu tiền một lần có chiết khấu hoặc là thu tiền theo từng năm theo kiểu cho thuê dài hạn.
Và điều quan trọng hơn, theo anh Phú, là đề xuất, nếu được thông qua, cần phải thể hiện quan điểm là nhằm gia tăng nhu cầu nhà ở cho xã hội, trên tinh thần phân bổ một cách hợp lý theo khu vực địa phương, vị trí trong từng thành phố nhằm tối đa hóa lợi ích kinh doanh và lợi ích xã hội của bất động sản. Bởi lẽ, nói cho cùng, giá trị của khu đất vẫn là yếu tố quyết định sự đầu tư của doanh nghiệp và là tiêu chí lựa chọn hàng đầu của người mua.
Lưu Đức
>>
